गैरकानुनी बसोबास गरे के हुन्छ: अंकमा वास्तविक खर्च र कानुनी विकल्पहरू

यो कहिले लागू हुन्छ

• 외국인등록증 (विदेशी दर्ता कार्ड) मा लेखिएको बसाइ अवधि सकिइसक्यो, तर म्याद थपको अनुमति नलिई कोरियामा बसिरहेको अवस्था
• 사업장 변경 को काम खोज्ने अवधि 3 महिना भित्र नयाँ कम्पनी भेट्टाउन नसक्दा पनि देश नछोडेको अवस्था। दर्ता कार्डमा लेखिएको मिति बाँकी भए पनि देश छोड्नुपर्ने हुन्छ।
• कम्पनीबाट अनुमति नलिई हिँडेपछि अर्को ठाउँमा काम गरिरहेको अवस्था

यो लेखले मुख्यतया बसाइ अवधि नाघेको अवस्थाबारे बताउँछ।

कानुनले तोकेको खर्च

1. जबरजस्ती निष्कासन र फौजदारी सजाय

बसाइ अवधि नाघेपछि 출입국관리법 (आप्रवासन नियन्त्रण ऐन) को धारा 46 अनुसार जबरजस्ती निष्कासनको दायरामा पर्नुहुन्छ। सजाय 3 वर्षसम्म जेल वा 3천만 원 सम्म जरिवाना हो (धारा 94)। तर व्यवहारमा धेरैजसो अवस्थामा अदालत नगई 범칙금 통고처분 (जरिवाना तिर्ने आदेश) मा टुंगिन्छ (धारा 102)। जरिवाना नतिरेमा फौजदारी (अदालतको) प्रक्रियामा जान्छ।

2. 범칙금 (जरिवाना) — 2026 जनवरी 23 को संशोधन अनुसार

बसाइ अवधि थपको अनुमति नलिई बसिरहेको अवस्थाको आधार रकम यस्तो छ (कार्यान्वयन नियमावली अनुसूची 7)।

नाघेको अवधि	जरिवाना
1 महिनाभन्दा कम	50만 원
1 महिना वा बढी, 3 महिनाभन्दा कम	100만 원
3 महिना वा बढी, 6 महिनाभन्दा कम	200만 원
6 महिना वा बढी, 1 वर्षभन्दा कम	500만 원
1 वर्ष वा बढी, 2 वर्षभन्दा कम	1,000만 원
2 वर्ष वा बढी, 3 वर्षभन्दा कम	1,500만 원
3 वर्ष वा बढी, 5 वर्षभन्दा कम	2,000만 원
5 वर्ष वा बढी, 7 वर्षभन्दा कम	2,500만 원
7 वर्ष वा बढी	3,000만 원

• 출입국관서 (आप्रवासन कार्यालय) ले यसलाई "체류자격·체류기간의 범위를 벗어난 체류" (बसाइको प्रकार वा अवधिको सीमा नाघेको बसाइ — धारा 17 उपधारा 1 उल्लङ्घन) भनेर प्रक्रिया गरेमा 1 वर्षभन्दा कम अवधिको रकम बढी हुन्छ। 1 महिनाभन्दा कम 200만 원, 13 महिना 300만 원, 36 महिना 400만 원, 6 महिना~1 वर्ष 700만 원 हुन्छ। 1 वर्ष वा बढी भए माथिको तालिका जस्तै हो।
• उमेर, परिस्थिति, उल्लङ्घनको कारण, जरिवाना तिर्न सक्ने क्षमता, र कति पटक उल्लङ्घन गरेको हो — यी अनुसार आधार रकम आधासम्मको दायरामा घट्न वा बढ्न सक्छ (कार्यान्वयन नियमावली धारा 86)।
• 법무부 (न्याय मन्त्रालय) का मन्त्रीले अवस्था हेरेर 통고처분 (जरिवाना तिर्ने आदेश) नै मिनाहा गर्न सक्छन् (धारा 103 उपधारा 2)। मिनाहा आफैं हुँदैन; आफ्नो अवस्था आफैंले बताउनुपर्छ।

3. प्रवेश निषेध

• जबरजस्ती निष्कासनको आदेश पाएर देश छोडेमा देश छोडेको 5 वर्ष नपुग्दासम्म कोरिया प्रवेश निषेध हुन सक्छ (धारा 11 उपधारा 1 अंक 6)।
• 법무부 ले 자진출국 (आफैं देश छोड्ने) व्यवस्था सधैं चलाइरहेको छ। 2020 जुलाईदेखि, आफैं देश छोड्दै 범칙금 तिरेमा प्रवेश निषेध लाग्दैन।
• नाघेको अवधि अनुसार कति वर्ष प्रवेश निषेध हुन्छ भन्ने आधिकारिक तालिका सार्वजनिक भएको भेटिएन। आफ्नो अवस्थाबारे 출입국·외국인관서 वा 1345 मा सोध्नुहोस्।

4. मालिकले पाउने सजाय

• काम गर्न नपाउने व्यक्तिलाई काममा राख्ने मालिकलाई पनि 3 वर्षसम्म जेल वा 3천만 원 सम्म जरिवाना हुन्छ (धारा 94 अंक 9)।
• 범칙금 1 जनालाई 3 महिनाभन्दा कम काममा राखे पनि 300만 원, 2 वर्ष वा बढी भए 1,100만 원, र मान्छे धेरै भए बढीमा 3,000만 원 सम्म हुन्छ (कार्यान्वयन नियमावली अनुसूची 8)।
• यसमाथि 3 वर्षसम्म विदेशी कामदार राख्न नपाउने रोक पनि थपिन्छ (외국인고용법 / विदेशी कामदार रोजगारी ऐन धारा 20)।

मालिकलाई पनि यो जोखिम थाहा हुन्छ। त्यसैले दर्ता नभएको व्यक्तिलाई औपचारिक रूपमा काममा राख्दैनन्, वा राखे पनि तलब घटाउँछन् र कुनै अभिलेख राख्दैनन्। यही कुरा तलको खर्चमा गएर जोडिन्छ।

कानुनमा नलेखिएको वास्तविक खर्च

• स्वास्थ्य बिमा टुट्छ। कम्पनीमार्फत हुने बिमा दर्ता भएका विदेशीलाई मात्र लागू हुन्छ। दर्ता रद्द भएपछि रुघाखोकीको उपचारदेखि अस्पताल भर्ना·अपरेसनसम्म पूरै पैसा आफैंले तिर्नुपर्छ। स्वास्थ्य बिमा दर्ता र बिमा शुल्क
• चोट लाग्दा उपचार खर्च आफैंले बोक्ने सम्भावना बढी हुन्छ। 산재보험 (कार्यस्थल दुर्घटना बिमा) दर्ता नभएकालाई पनि लागू हुन्छ। तर कम्पनीले खबर गर्न मान्दैन र आफू पनि हिचकिचाउँदा उपचार खर्च आफैंले तिर्नुपर्ने हुने घटना धेरै छन्।
• तलब रोकिए पनि तपाईंको शक्ति कमजोर हुन्छ। उजुरी दिन त पाइन्छ, तर 근로계약서 (श्रम सम्झौता पत्र) र तलबको अभिलेख नहुने अवस्था धेरै हुन्छ, र कम्पनीले "उजुरी गरे गर" भन्छ। पैसा पाउन धेरै समय लाग्छ।
• 성실근로자 재입국 बन्द हुन्छ। यो 4 वर्ष 10 महिना पूरा गरेर, देश छोड्नुअघि मालिकले आवेदन दिएमा देश छोडेको 1 महिनापछि फेरि कोरिया आउन पाइने व्यवस्था हो (외국인고용법 धारा 18의4)। दर्ता नभएपछि यसमा पर्दैनन्। 성실근로자 재입국
• E-7-4 बन्द हुन्छ। E-7-4 दर्ता भएको विदेशीको रूपमा 4 वर्ष वा बढी बसेको र अहिलेको कम्पनीमा 1 वर्ष वा बढी काम गरेको व्यक्तिका लागि हो। परिवार ल्याउन पाउने बाटो पनि यही भिसाबाट खुल्छ, तर त्यो बाटो बन्द हुन्छ। E-7-4 दक्ष प्राविधिक जनशक्ति
• अर्को पटकको EPS आवेदन बन्द हुन्छ। EPS-TOPIK दिन पाउने सर्तमा "पहिले कोरियाबाट जबरजस्ती निष्कासन·निकालिएको इतिहास नभएको" भन्ने छ। जबरजस्ती निष्कासन भएमा फेरि परीक्षा दिन पाइँदैन।
• 출국만기보험 (कोरिया छोड्दा पाइने बिमा रकम)·귀국비용보험 (स्वदेश फिर्ता खर्च बिमा) 3 वर्षभित्र दाबी नगरेमा 한국산업인력공단 (कोरिया उद्योग जनशक्ति निगम) मा जान्छ। देश छोड्ने र फेरि आउने

दर्ता नभए पनि बाँकी रहने अधिकार

1. तलब नपाएको उजुरी – बसाइको वैध अनुमति नभए पनि 고용노동부 (श्रम मन्त्रालय) मा उजुरी दिन सकिन्छ। 2025 नोभेम्बर 6 देखि, तलब नपाएको उजुरी गर्ने विदेशी 근로감독관 (श्रम निरीक्षक) ले आप्रवासनलाई खबर गर्नुपर्ने सूचीबाट बाहिर राखिन्छ। तलब नपाएमा उजुरी गर्ने तरिका
2. 산재 दाबी – 산재보험 बसाइको वैध अनुमतिसँग सम्बन्ध नराखी लागू हुन्छ। 대법원 (सर्वोच्च अदालत) ले पनि 1995 को फैसला (94누12067) मा दर्ता नभएको विदेशीको उपचार सुविधा स्वीकार गरेको थियो। दाबी 근로복지공단 (1588-0075) मा दिने हो। 산재 दाबी गर्ने तरिका
3. कुटपिट·यौन हिंसा·थुनछेकको उजुरी – 112 मा खबर गर्न सकिन्छ। 다누리콜센터 (दानुरी कल सेन्टर) 1577-1366 ले धेरै भाषामा परामर्श दिन्छ। कुटपिट·गाली·यौन दुर्व्यवहारमा के गर्ने

कानुनी रूपमा बस्ने 3 वटा बाटो

1. 사업장 변경 – श्रम सम्झौता सकिएको दिनदेखि 1 महिनाभित्र 고용센터 (रोजगार केन्द्र) मा आवेदन दिनुहोस्, र आवेदन दिएको दिनदेखि 3 महिनाभित्र नयाँ कम्पनी खोज्नुहोस्। कामको क्रममा लागेको चोट, बिरामी, गर्भावस्था वा सुत्केरीका कारण आवेदन दिन वा काम खोज्न नसकेमा, त्यो कारण हटेको दिनदेखि अवधि फेरि गनिन्छ (외국인고용법 धारा 25 उपधारा 3)। 진단서 (डाक्टरको प्रमाणपत्र) मुख्य कागज हो। 사업장 변경
2. 재고용 연장 – 3 वर्षको काम गर्ने अवधि सकिनुअघि मालिकले पुनः रोजगारीको अनुमति मागेमा एक पटक, 2 वर्षभन्दा कम (1 वर्ष 10 महिना) म्याद थपिन्छ। जम्मा 4 वर्ष 10 महिना हुन्छ। 재고용 연장
3. 성실근로자 재입국·E-7-4 – 4 वर्ष 10 महिना पूरा भएमा देश छोडेको 1 महिनापछि उही कम्पनीमा फर्किने बाटो, वा देश नछोडी E-7-4 मा सार्ने बाटो छ। दुवैका लागि दर्ता अवस्था कायम राख्नुपर्छ।

म्याद पहिल्यै नाघिसकेको भए

• 자진출국 사전신고 (आफैं देश छोड्ने अग्रिम सूचना): देश छोड्नुभन्दा 3~15 दिन अगाडि 하이코리아 मा अनलाइन सूचना दिनुहोस्, र जाने दिन विमान उड्नुभन्दा 4 घण्टा अगाडिसम्म विमानस्थलको 출입국·외국인관서 मा पुग्नुहोस्। 출국명령 (देश छोड्ने आदेश) जस्तो उल्लङ्घनको जाँच पहिल्यै भइसकेका व्यक्तिले अनलाइन सूचना दिन पाउँदैनन्, त्यसैले आफू बसेको ठाउँको कार्यालयमा जानुहोस्।
• आफैं देश छोड्दै 범칙금 तिरेमा प्रवेश निषेध लाग्दैन। फेरि E-9 मा आउन देश छोडेको 6 महिना पुग्नुपर्छ (외국인고용법 धारा 18의3), र EPS-TOPIK देखि फेरि सुरु गर्नुपर्छ।
• 특별 자진출국 기간 (विशेष स्वेच्छिक प्रस्थान अवधि) निश्चित समयका लागि मात्र चल्ने व्यवस्था हो। सबैभन्दा पछिल्लो अवधि 2025 डिसेम्बर 1 ~ 2026 फेब्रुअरी 28 थियो, र त्यति बेला 범칙금 पूरै मिनाहा भयो र प्रवेश रोक पनि स्थगित भयो। यो अवधि सकिइसक्यो। 2026 सेप्टेम्बर 13 सम्म नयाँ अवधिको सूचना भेटिएको छैन। 하이코리아 को सूचना वा 1345 मा जाँच्नुहोस्।

पटक-पटक सोधिने प्रश्न

Q. केही दिन मात्र नाघेको छ, तैपनि 범칙금 तिर्नुपर्छ? A. 1 महिनाभन्दा कम भए पनि 50만 원 (कुन धारा लगाइन्छ त्यसअनुसार 200만 원) बाट सुरु हुन्छ। कारण छ भने म्याद सकिनुअघि नै बसाइ अवधि थपको आवेदन दिनु पैसा नलाग्ने एक मात्र बाटो हो।

Q. दर्ता कार्डमा 2028 सम्म भनेर लेखिएको छ, तर काम खोज्ने 3 महिना सकियो। A. कार्डमा लेखिएको मिति नै बसाइको अनुमति होइन। काम खोज्ने अवधि सकिँदा नयाँ 고용허가 (रोजगार अनुमति) छैन भने देश छोड्नुपर्ने हुन्छ। बिरामी भएर काम खोज्न नसकेको भए 진단서 राखेर अवधि फेरि गन्न आवेदन दिनुहोस्।

Q. दर्ता नभएको अवस्थामा काम गर्दा चोट लाग्यो। उजुरी गरे पक्राउ पर्छु? A. 산재 दाबी बसाइको वैध अनुमतिसँग सम्बन्ध नराखी दिन सकिन्छ। आप्रवासनलाई खबर जान्छ कि जाँदैन भन्ने कुरा घटना अनुसार फरक हुन्छ, त्यसैले आवेदन दिनुअघि 1577-0071 वा परामर्श केन्द्रमा पहिले सोध्नुहोस्।

Q. आफैं देश छोडेमा फेरि आउन पाइन्छ? A. 범칙금 तिरेर आफैं देश छोडेमा प्रवेश निषेध लाग्दैन। तर जबरजस्ती निष्कासन भइसकेको छ भने EPS परीक्षा दिन पाउने योग्यता हराउँछ।

Q. मालिकले "दर्ता छैन, त्यसैले तलब दिन मिल्दैन" भन्छन्। A. काम गरेको जति पाउने अधिकार बसाइको वैध अनुमतिसँग सम्बन्धित छैन। उजुरी दिन सकिन्छ, र उजुरी गरे पनि आप्रवासनलाई खबर गरिँदैन।

सहयोग पाइने ठाउँ

• 외국인종합안내센터 (विदेशी समग्र सूचना केन्द्र) 1345 (नेपाली भाषा उपलब्ध, 3 जनाको फोन कुराकानीमा दोभाषे)
• 외국인력상담센터 (विदेशी कामदार परामर्श केन्द्र) 1577-0071
• 고용노동부 ग्राहक परामर्श 1350
• 근로복지공단 (श्रमिक कल्याण निगम) 1588-0075
• 하이코리아 www.hikorea.go.kr (자진출국 사전신고 — आफैं देश छोड्ने अग्रिम सूचना)
• पूरा सूची: सहयोग पाइने ठाउँहरूको पूरा सूची