E-9 बसाइ अवधि सकिएपछि देश फर्कने र फेरि कोरिया आउने
फर्कनुअघि पाउनुपर्ने सबै पैसा लिनुहोस्। फेरि कोरिया आउने बाटो पनि पहिल्यै तय गर्नुहोस्।
छोटकरीमा
- देश छोड्ने मितिभन्दा 1 महिना अगाडिदेखि 7 दिन अगाडिसम्म सबै तयारी सक्नु राम्रो हुन्छ।
- 고용센터 (रोजगार केन्द्र) मा 출국예정 신고 (देश छोड्ने योजनाको सूचना) दिनुहोस्। अनि 삼성화재 (Samsung Fire बीमा कम्पनी) मा 출국만기보험금 (देश छोड्दा पाउने बीमा रकम) र 귀국비용보험금 (घर फर्कने खर्चको बीमा रकम) माग्नुहोस्।
- नेपाली नागरिकका लागि 국민연금 (राष्ट्रिय पेन्सन) अनिवार्य रूपमा लागू हुँदैन (आपसी व्यवहारको नियमअनुसार)। त्यसैले प्रायः नेपाली कामदार 국민연금 मा सदस्य हुँदैनन् र पैसा पनि तिर्दैनन्। त्यसैले 반환일시금 (पेन्सनको एकमुष्ट फिर्ता रकम) पनि प्रायः लागू हुँदैन। 급여명세서 (तलबको विवरण पाना) मा 국민연금 काटिएको थियो भने 국민연금공단 (राष्ट्रिय पेन्सन सेवा) (1355) मा 반환일시금 बारे सोध्नुहोस्।
- बसाइ अवधि नाघेमा जबरजस्ती देश निकाला र कोरिया आउन रोक लाग्न सक्छ। अवधिभित्रै देश छोड्नु सबैभन्दा राम्रो हो।
- फेरि कोरिया आउने तीन बाटा छन्: फेरि आएर काम गर्ने रोकमा विशेष छुट, 6 महिनापछि फेरि आउने, र EPS परीक्षा फेरि दिने।
देश छोड्नुअघिको तयारी सूची
1. 출국예정 신고 (고용센터)
देश छोड्ने मितिभन्दा 1 महिना अगाडिदेखि यो सूचना दिन सकिन्छ। 고용센터 मा गएर, फ्याक्सबाट, वा 고용허가제 (रोजगारी अनुमति प्रणाली, EPS) को वेबसाइट (www.eps.go.kr) बाट दिन सकिन्छ। 출국예정신고서 (देश छोड्ने योजनाको सूचना फारम), हवाई टिकटको प्रतिलिपि, राहदानी र 외국인등록증 (विदेशी दर्ता कार्ड) तयार राख्नुहोस्। सूचना दिएपछि 출국예정 확인서 (देश छोड्ने योजनाको प्रमाणपत्र) पाइन्छ। बीमा रकम माग्न यो प्रमाणपत्र चाहिन्छ।
2. 출국만기보험금
1 वर्ष वा बढी लगातार काम गरेको मान्छेले देश छोड्दा यो पैसा पाउँछ। देश छोड्ने मितिभन्दा 7 दिन अगाडिसम्म 삼성화재 मा पैसा माग्नुहोस्। देश छोडेको पक्का भएपछि 14 दिनभित्र पैसा आउँछ। कोरियाको बैंक खाता, आफ्नो देशको बैंक खाता (SWIFT CODE चाहिन्छ), वा इन्चोन·गिमहे विमानस्थलको मुद्रा साटिने ठाउँमा नगद — यीमध्ये एउटा छान्न सकिन्छ।
कानुनले तोकेको 퇴직금 (काम छोड्दा पाउने रकम) बीमा रकमभन्दा बढी छ भने बाँकी फरक रकम कम्पनीसँग माग्नुहोस्। बीमा रकम मात्र लिएर नरोकिनुहोस्। देश छोडिसकेपछि पनि अन्तर्राष्ट्रिय फ्याक्स (82-505-161-1421) वा छुट्टै एपबाट माग्न सकिन्छ। पैसा पाउने कारण बनेको दिनदेखि 3 वर्षभित्र नमागे पैसा 한국산업인력공단 (कोरिया मानव संसाधन विकास सेवा) मा सर्छ।
3. 귀국비용보험금
बसाइ अवधि सकिएर देश छोड्दा, वा आफ्नै कारणले चाँडै देश छोड्दा यो पैसा पाइन्छ। माग्ने तरिका 출국만기보험금 जस्तै हो। माग्ने समयसीमा पनि 3 वर्ष नै हो। दुवै बीमा एकै पटक सँगै माग्नुहोस्।
4. 국민연금 반환일시금
- 국민연금 को नियम देशअनुसार फरक हुन्छ। नेपाल आपसी व्यवहारको नियमअनुसार अनिवार्य रूपमा लागू नहुने देश हो। त्यसैले नेपाली E-9 कामदार नियमअनुसार 국민연금 मा सदस्य हुँदैनन्। तिरेको पैसा नभएकाले 반환일시금 पनि हुँदैन। तलबबाट 국민연금 कहिल्यै काटिएको छैन भने यो भाग छोड्न सक्नुहुन्छ।
- तर E-9 (गैर-विशेषज्ञ रोजगारी)·H-2 (भ्रमण रोजगारी) भिसामा साँच्चै 국민연금 को पैसा तिरेको मान्छे ले आफ्नो देशको कानुन जे भए पनि 반환일시금 पाउन सक्छ (국민연금법 제126조 — राष्ट्रिय पेन्सन ऐन धारा 126)। 급여명세서 मा 국민연금 काटिएको थियो भने तपाईंलाई लागू हुन्छ कि हुँदैन भनेर 국민연금공단 (1355) मा सोध्नुहोस्।
- 1 महिनाभित्र इन्चोन विमानस्थलबाट देश छोड्दै हुनुहुन्छ भने विमानस्थलमै पैसा लिने सेवा प्रयोग गर्न सकिन्छ। पहिले नै माग फारम र विमानस्थल भुक्तानी फारम बुझाएर रसिद लिनुहोस्। अनि देश छोड्ने दिन 국민연금 인천공항상담센터 (इन्चोन विमानस्थलको राष्ट्रिय पेन्सन परामर्श केन्द्र) मा जानुहोस्।
- देश छोडिसक्नुभएको छ भने विदेशबाट हुलाकमार्फत माग्न सकिन्छ। यस्तो बेला बसेको देशमा नोटरी प्रमाणित र कोरियाली दूतावासको पुष्टि चाहिन सक्छ।
5. कर र स्वास्थ्य बीमा
- काम छोड्ने महिनाको तलब दिँदा कम्पनीले 연말정산 (वर्षभरिको करको हिसाब मिलान) गर्छ। कर फिर्ता पाउन पनि सक्नुहुन्छ, थप तिर्नुपर्ने पनि हुन सक्छ।
- अन्तिम 급여명세서 र 근로소득 원천징수영수증 (तलबबाट काटिएको करको रसिद) अनिवार्य रूपमा लिएर राख्नुहोस्।
- स्वास्थ्य बीमा सदस्यता अन्त्यको सूचना कम्पनीले दिन्छ। हिसाब मिलाउँदा बीमाको पैसा बाँकी छ भने अन्तिम तलबबाट काटिन्छ।
6. बैंक, मोबाइल, घर
- देश छोड्नुअघि मोबाइल बन्द गर्नुहोस्। सम्झौता तोडेको जरिवाना र फोनको किस्ता बाँकी छ कि छैन पहिले हेर्नुहोस्।
- बीमा रकम र पेन्सनको पैसा सबै पाएपछि मात्र बैंक खाता बन्द गर्नुहोस्। आफ्नो खाता अरूलाई नदिनुहोस्।
- डर्मिटरीको धरौटी, अन्तिम तलब, र नलिएको वार्षिक बिदाको पैसा हिसाब भयो कि भएन हेर्नुहोस्।
बसाइ अवधि नाघेमा
- बसाइ अवधि नाघेमा जबरजस्ती देश निकाला हुन सक्छ। 출입국관리법 (अध्यागमन नियन्त्रण ऐन) अनुसार 3 वर्षसम्म जेल वा 3천만원 सम्म जरिवाना हुन सक्छ। व्यवहारमा भने धेरैजसो मान्छे 범칙금 (प्रशासनिक जरिवाना) तिरेर देश छोड्छन्।
- देश छोडेपछि केही समयसम्म फेरि कोरिया आउन पाइँदैन। यो समय अवस्थाअनुसार फरक हुन्छ।
- दर्ता नभएको (अवैध) अवस्थामा पुगेपछि काममा लागेको चोटको उपचार र तलब माग्न गाह्रो हुन्छ। तर तलब नपाएको अवस्थामा दर्ता नभए पनि उजुरी दिन सकिन्छ। 2025년 11월 6일 देखि 근로감독관 (श्रम निरीक्षक) ले यस्तो मान्छेको जानकारी अध्यागमनलाई दिनुपर्दैन।
आफैं देश छोड्ने व्यवस्था (자진출국)
बसाइ अवधि नाघेको मान्छे आफैं देश छोडेर जानुलाई 자진출국 (आफैं देश छोड्ने) भनिन्छ।
- देश छोड्नुभन्दा 3 दिन अगाडिसम्म 하이코리아 (HiKorea, कोरियाको अध्यागमन वेबसाइट) मा अनलाइन आफैं देश छोड्ने पूर्व-सूचना दिनुभयो भने 출입국·외국인관서 (अध्यागमन तथा विदेशी कार्यालय) जानु पर्दैन। देश छोड्ने दिन सिधै विमानस्थल गए हुन्छ।
- सरकारले कहिलेकाहीँ छोटो समयका लागि विशेष आफैं देश छोड्ने अवधि चलाउँछ। यो अवधिमा 범칙금 माफ हुन सक्छ र कोरिया आउने रोक पनि स्थगित हुन सक्छ।
- सबैभन्दा पछिल्लो विशेष अवधि 2025년 12월 1일 देखि 2026년 2월 28일 सम्म थियो, र त्यो सकिइसक्यो। अहिले यस्तो व्यवस्था चलिरहेको छ कि छैन भनेर 하이코리아 को सूचना वा 1345 मा सोध्नुहोस्। (आधिकारिक पुष्टि आवश्यक)
- विशेष अवधि होइन भने 범칙금 तिर्नुपर्छ। कोरिया आउने रोक स्थगित हुन्छ कि हुँदैन भन्ने कुरा पनि फरक पर्छ।
फेरि कोरिया आउने बाटा
- फेरि आएर काम गर्ने रोकमा विशेष छुट (इमानदार कामदार) एउटै क्षेत्रमा 4 वर्ष 10 महिना पूरा गरेको, र देश छोड्नुअघि मालिकले फेरि आएपछिको रोजगारी अनुमति माग गरिदिएको अवस्था हो। देश छोडेको दिनदेखि 1 महिना पछि फेरि काम गर्न सकिन्छ। काम बन्द वा कम्पनी बन्द जस्ता आफ्नो गल्ती नभएको कारणले कम्पनी बदलेको अवस्था पनि यसमा पर्न सक्छ।
- साधारण रूपमा फेरि आउने विशेष छुटमा पर्नुहुन्न भने देश छोडेको दिनदेखि 6 महिना पछि मात्र फेरि E-9 मा काम गर्न सकिन्छ।
- EPS कोरियाली भाषा परीक्षा फेरि दिने माथिका दुई बाटोमा पर्नुहुन्न भने आफ्नै देशमा EPS-TOPIK फेरि दिएर सुरुदेखि प्रक्रिया पूरा गर्नुपर्छ।
- E-7-4 सीपयुक्त कामदार देश नछोडी कोरियामै बसिरहने बाटो हो। सर्तहरूका लागि छुट्टै लेख हेर्नुहोस्।
ध्यान दिनुपर्ने कुरा
- मालिकले फेरि आएपछिको रोजगारी अनुमति माग गरिदिएमा मात्र विशेष छुट पाइन्छ। देश छोड्नुअघि नै मालिकसँग कुरा गर्नुहोस्।
- बीमा रकम आफैं आउँदैन। तपाईं आफैंले माग्नुपर्छ।
- दलालले "फेरि कोरिया आउन पक्का गरिदिन्छु" भन्दै पैसा माग्छ भने ठगी हुने सम्भावना धेरै हुन्छ। पहिले 고용센터 वा 1345 मा सोध्नुहोस्।
- देश छोड्नुअघि आफ्नो देशको बैंक खाताको जानकारी (बैंकको नाम, खाता नम्बर, SWIFT CODE) ठीकसँग लेखेर राख्नुहोस्।
धेरैले सोध्ने प्रश्न
Q. 출국만기보험금 퇴직금 भन्दा कम छ। A. फरक रकम कम्पनीसँग माग्न सकिन्छ। कम्पनीले दिएन भने 고용노동부 (श्रम मन्त्रालय) मा उजुरी दिन सकिन्छ। 1350 मा सोध्नुहोस्।
Q. बीमा रकम नलिई देश छोडें। A. 3 वर्षभित्र विदेशबाट पनि माग्न सकिन्छ। 삼성화재 को विदेशी बीमा हेर्ने विभागमा सम्पर्क गर्नुहोस्।
Q. 반환일시금 कति हुन्छ? A. तपाईंले तिरेको पैसा र कम्पनीले तिरेको पैसामा ब्याज जोडेर हिसाब गरिन्छ। ठ्याक्कै रकम 1355 मा सोध्नुहोस्।
Q. हवाई टिकट कसले किन्छ? A. 귀국비용보험 घर फर्कने हवाई भाडा जस्ता खर्चका लागि बनाइएको बीमा हो। ठ्याक्कै के-के खर्च पाइन्छ भनेर 고용센터 वा 삼성화재 मा सोध्नुहोस्।
सहयोग पाउने ठाउँ
- 외국인종합안내센터 (विदेशी सूचना केन्द्र) 1345 (धेरै भाषामा)
- 고용노동부 ग्राहक परामर्श 1350
- 국민연금공단 1355
- 고용허가제 वेबसाइट www.eps.go.kr
- 하이코리아 www.hikorea.go.kr