बिरामी भएर कम्पनी फेर्न मन लागेमा: मालिकको सहमति बिना फेर्न मिल्ने स्वास्थ्य कारण र 진단서 (डाक्टरको प्रमाणपत्र)

कहिले लागू हुन्छ

कानुनले कार्यस्थल परिवर्तनका तीन वटा कारण तोकेको छ। आधारभूत जानकारी कार्यस्थल परिवर्तन – कारण, प्रक्रिया, संख्या मा छ। यो लेखले त्यसमध्ये तेस्रो कारणको बारेमा बताउँछ।

"चोटपटक आदिले गर्दा अहिलेको कार्यस्थलमा काम जारी राख्न उपयुक्त छैन, तर अर्को कार्यस्थलमा काम गर्न सकिन्छ भनी मानिएको अवस्था" (विदेशी कामदार रोजगार ऐन धारा 25(1)(3), कार्यान्वयन आदेश धारा 30(1))

सर्त दुई वटा छन्।

1. अहिलेको काम जारी राखेमा शरीर झन् बिग्रन्छ।
2. अर्को किसिमको काम गर्न सकिन्छ।

उदाहरणका लागि, दिनभरि उभिएर कम्मर निहुराएर गर्ने कामले गर्दा कम्मर, खुट्टा र घाँटी दुख्छ, तर बसेर गर्ने वा आसन बदल्दै गर्ने काम गर्न सकिन्छ भने यस्तो अवस्था हो। रोगको कारण काम हो कि होइन भन्ने कुरा यो कारणको सर्त होइन। तर काम नै कारण हो भने 산재 पनि सँगै निवेदन दिन सकिन्छ।

उल्टो, कुनै पनि काम गर्न नसक्ने गरी बिरामी हुनुहुन्छ भने यो कारण लागू हुँदैन, पहिले उपचार गर्नुपर्छ। यस्तो बेला 산재 निवेदन बारे बुझ्नुहोस्।

मालिकको सहमति चाहिँदैन। निवेदन आफैँ लेख्नुहुन्छ, र 고용센터 ले 진단서 हेरेर निर्णय गर्छ। कम्पनीसँग केही बुझ्नुपर्ने भए 고용센터 ले आफैँ सम्पर्क गर्छ।

प्रक्रिया

1. अस्पताल जानुहोस्। कम्मर, घाँटी, खुट्टा, काँधको दुखाइ (हाड-जोर्नी र मांसपेशीको रोग) का लागि 정형외과 (हाड-जोर्नी विभाग), 재활의학과 (पुनर्स्थापना/फिजियो विभाग), 통증의학과 (दुखाइ उपचार विभाग) मा जानुहोस्। काम र रोगको सम्बन्धबारे डाक्टरको राय चाहिन्छ भने ठूलो अस्पतालको 직업환경의학과 (पेसागत स्वास्थ्य विभाग) राम्रो हुन्छ। 산재 निवेदनसम्म सोच्नुहुन्छ भने 산재보험 의료기관 (산재 지정병원, 산재 बीमा मान्यता प्राप्त अस्पताल) मा जानुभयो भने अस्पतालले तपाईंको सट्टा 산재 निवेदन दर्ता गरिदिन सक्छ। अस्पताल प्रयोग गर्ने तरिका अस्पताल प्रयोग गाइड मा हेर्नुहोस्।

2. डाक्टरलाई यसो भन्नुहोस्। तलको वाक्य देखाए पनि हुन्छ।

   "일 때문에 아픕니다. 사업장 변경용 진단서가 필요합니다. 장시간 서서·구부린 작업은 부적합하고, 다른 사업장 근무는 가능하다는 소견을 부탁합니다." (कामको कारणले दुखेको छ। कार्यस्थल परिवर्तनका लागि 진단서 चाहिन्छ। लामो समय उभिएर र निहुरिएर गर्ने काम उपयुक्त छैन, अर्को कार्यस्थलमा काम गर्न सकिन्छ भन्ने राय लेखिदिनुहोस्।)

   कहिलेदेखि, कुन आसनमा, दिनको कति घण्टा काम गर्नुहुन्छ, र कहाँ कसरी दुख्छ भनेर स्पष्ट भन्नुहोस्। भाषा गाह्रो भए दोभाषे पाउन सकिन्छ कि भनेर पहिले 1345 मा सोध्नुहोस्। आधिकारिक जानकारी अनुसार 1345 को तीन-पक्षीय दोभाषे सेवा सरकारी निकाय, सार्वजनिक संस्था र गैर-नाफामूलक संस्थासँगको फोन कुराकानीका लागि हो। अस्पतालमा जाँच गराउँदाको दोभाषे आधिकारिक जानकारीमा छैन। कोरियन भाषा राम्रो बोल्ने साथीसँग जाने उपाय पनि छ। अन्य दोभाषे उपाय अस्पताल प्रयोग गाइड मा हेर्नुहोस्।

3. 진단서 लिनुहोस्। 진단서 मा यी तीन कुरा हुनुपर्छ।

   • रोगको नाम (रोग वर्गीकरण कोड सहित)
   • अहिलेको काम जारी राखेमा रोग बिग्रन्छ भन्ने राय
   • अर्को किसिमको काम (अर्को कार्यस्थल) गर्न सकिन्छ भन्ने राय

   진단서 मा कानुनले तोकेका कुरा (रोगको नाम र वर्गीकरण कोड, रोग सुरु भएको मिति र जाँच गरेको मिति, उपचारको विवरण र भविष्यको उपचारबारे राय आदि) अनिवार्य रूपमा हुन्छन्। माथिका दुई राय "향후 치료에 대한 소견 (भविष्यको उपचारबारे राय)" भन्ने ठाउँमा लेखिदिन अनुरोध गर्नुहोस्। कोरियन भाषाको 진단서 भए पुग्छ। अंग्रेजीमा चाहिँदैन।

4. 고용센터 जानुहोस्। 진단서, 외국인등록증 (विदेशी दर्ता कार्ड), 근로계약서 (रोजगार सम्झौता पत्र) लिएर कम्पनी रहेको क्षेत्रको 고용센터 मा जानुहोस्। 사업장 변경신청서 (कार्यस्थल परिवर्तन निवेदन फारम, 별지 제13호 वा 제13호의2 서식) केन्द्रमै हुन्छ। शुल्क लाग्दैन। कम्पनीको कागजात वा छाप बिना दर्ता हुन्छ।

5. 고용센터 ले निर्णय गर्छ। 진단서 अपुग भए थप कागजात माग्न सक्छ। कारण मानिएमा 구직등록 (काम खोज्ने दर्ता) हुन्छ, र त्यस दिनदेखि 3 महिनासम्म नयाँ कम्पनी खोज्नुहुन्छ। यतिबेला पाउने कागज कसरी पढ्ने भन्ने कुरा 구직등록필증 पढ्ने तरिका मा छ।

6. कम्पनीसँगको काम टुङ्ग्याउन 고용센터 ले मद्दत गर्छ। रोजगार सम्झौता सकिएपछि कम्पनीले कारण थाहा पाएको दिनदेखि 15 दिनभित्र 고용센터 मा 고용변동 신고 (रोजगार परिवर्तनको सूचना) दिनुपर्छ। कम्पनीले सूचना दिन ढिलो गरे वा इन्कार गरे पनि 고용센터 ले जाँचेर काम अघि बढाउँछ। तपाईंले कम्पनीसँग बिन्ती गर्नुपर्दैन।

चाहिने कागजात

• 진단서 को सक्कल प्रति (भर्खरै बनाएको, माथिका तीन राय सहित)
• उपचारको रेकर्ड र जाँचको नतिजाको फोटोकपी (भए)
• 외국인등록증 (वा राहदानी)
• 근로계약서 (गर्ने काम र कामको तरिका देखाउन, 근로계약서 जाँच्ने तरिका हेर्नुहोस्)
• कामको फोटो वा भिडियो (कुन आसनमा काम गर्नुहुन्छ भनेर देखाउन सके मद्दत हुन्छ)

ध्यान दिनुपर्ने कुरा

• संख्यामा गनिन्छ। स्वास्थ्य कारणले कम्पनी फेरेमा पहिलो 3 वर्षमा 3 पटक, पुनः रोजगार अवधिमा 2 पटकको सीमाबाट 1 पटक प्रयोग हुन्छ। संख्यामा नगनिने भनेको मालिकको गल्ती (तलब नदिनु, कुटपिट, मापदण्डभन्दा कमको बसोबास आदि) को कारण मात्र हो।
• कम्पनीले सुरक्षाको उपाय नगरेर ठूलो चोट लागेको हो भने मालिकको गल्तीको कारण बन्न सक्छ। कम्पनीले 산업안전보건법 (औद्योगिक सुरक्षा तथा स्वास्थ्य ऐन) उल्लङ्घन गरेकाले 3 महिना वा बढी उपचार चाहिने चोट वा रोग लागेमा यो मालिकको जिम्मेवारीको कारण (संख्यामा नगनिने) हो। यस्तो बेला कार्यस्थलमा फर्केको दिनदेखि 4 महिना नबित्दै निवेदन दिनुपर्छ। कुन कारणमा पर्छ भनेर 고용센터 वा 1350 मा सोध्नुहोस्।
• राजीनामा पत्रमा हस्ताक्षर नगर्नुहोस्। "व्यक्तिगत कारणले छोड्दैछु" भन्ने राजीनामा पत्रमा हस्ताक्षर गर्नुभयो भने बिरामी भएर होइन, आफ्नै इच्छाले छोडेको भनेर रेकर्ड हुन सक्छ। त्यसपछि कारण मान्न गाह्रो हुन्छ। हस्ताक्षर गर्नुअघि 고용센터 वा 1350 मा पहिले सोध्नुहोस्।
• समयसीमा छ। रोजगार सम्झौता सकिएको दिनदेखि 1 महिनाभित्र निवेदन दिनुपर्छ, र निवेदन दिएको दिनदेखि 3 महिनाभित्र नयाँ कम्पनीमा कार्यस्थल परिवर्तन अनुमति पाउनुपर्छ। कामको क्रममा लागेको चोट वा रोगले निवेदन दिन वा अनुमति पाउन नसकेको अवधिमा, त्यो कारण हटेको दिनदेखि समय गनिन्छ। रोजगार सम्झौता नसकिएको भए पनि कारण उत्पन्न भएमा निवेदन दिन सकिन्छ, त्यसैले निवेदन कहिले दिने भनेर 고용센터 सँग सल्लाह गर्नुहोस्।
• MRI अनिवार्य होइन। डाक्टरले जाँचेर रोग पत्ता लगाउन सक्छन् भने 진단서 बन्छ। डाक्टरले स्नायुको लक्षण शङ्का गरेर MRI गर्न सुझाव दिएमा जाँच गराउनु राम्रो हुन्छ। तलको प्रश्न हेर्नुहोस्।
• 산재 पनि सँगै हेर्नुहोस्। कामको कारणले भएको हाड-जोर्नी र मांसपेशीको रोगलाई कामसम्बन्धी रोगको रूपमा 산재 निवेदन दिन सकिन्छ। स्वीकृत भएमा उपचार खर्च (요양급여) र काम गर्न नसकेको अवधिको 휴업급여 (काम बन्द हुँदाको भत्ता, औसत तलबको 70%) पाइन्छ। सोधपुछका लागि 근로복지공단 (श्रमिक कल्याण निगम) 1588-0075 मा सम्पर्क गर्नुहोस्।

धेरै सोधिने प्रश्न

प्र. कम्पनीले चिठी दिँदैन, हस्ताक्षर कसरी लिने? उ. कम्पनीको चिठी पनि, कम्पनीको हस्ताक्षर पनि चाहिँदैन। 사업장 변경신청서 आफैँ लेख्नुहुन्छ। कम्पनीको छाप बिना दर्ता हुन्छ। कारणको निर्णय 고용센터 ले गर्छ, र कम्पनीसँग केही बुझ्नुपर्ने भए 고용센터 ले सम्पर्क गर्छ।

प्र. X-ray सामान्य छ भन्छन्, 진단서 बन्छ? उ. बन्न सक्छ। मांसपेशी, टेन्डन, लिगामेन्ट र स्नायुका समस्या धेरैजसो X-ray मा देखिँदैनन्, र डाक्टरले जाँच र लक्षण हेरेर रोग पत्ता लगाउँछन्। लक्षण र कामको आसन विस्तारमा बताउनुहोस्। डाक्टरले आफूले जाँचेको बिरामीले 진단서 मागेमा उचित कारण बिना इन्कार गर्न पाउँदैनन् (의료법 제17조제3항, चिकित्सा ऐन धारा 17(3))। एउटा अस्पतालले गाह्रो छ भनेमा 재활의학과 वा 직업환경의학과 मा फेरि जाँच गराउन सकिन्छ।

प्र. MRI गर्न 80~90만 원 लाग्छ भन्छन्, अनिवार्य गर्नैपर्छ? उ. 진단서 का लागि मात्र हो भने अनिवार्य होइन। तर खुट्टातिर फैलिने दुखाइ, शक्ति कम हुनु, छाम्दा फरक महसुस हुनु जस्ता स्नायुका लक्षण छन् भने डाक्टरले MRI गर्न सुझाव दिन्छन्। यस्तो अवस्थामा मेरुदण्डको MRI मा स्वास्थ्य बीमा लागू हुन्छ र आफूले तिर्नुपर्ने रकम धेरै घट्छ। 2022년 3월 अनुसार कम्मर (요천추) MRI मा आफूले तिर्ने रकम 의원 (सानो क्लिनिक) मा लगभग 95,500원, 병원 (अस्पताल) मा लगभग 115,500원, 종합병원 (ठूलो अस्पताल) मा लगभग 150,400원 थियो। स्नायुको लक्षण नभएको साधारण दुखाइमा स्वास्थ्य बीमा लागू हुँदैन, त्यसैले लाखौँ원 (수십만 원) लाग्न सक्छ। जाँच गर्नुअघि "건강보험 되나요? (स्वास्थ्य बीमा लाग्छ?)" भनेर सोध्नुहोस्। 산재 मानिएमा उपचार र जाँचको खर्च 산재 बीमाबाट तिर्नु नियम हो।

प्र. 진단서 बनाउन कति खर्च लाग्छ? उ. साधारण 진단서 (일반진단서) को कानुनले तोकेको अधिकतम शुल्क 2만 원 हो। उपचार रेकर्डको फोटोकपी 1~5 पानाको 1,000원 हो। अस्पतालले यो शुल्क दर्ता काउन्टरमा टाँस्नुपर्छ। 소견서 (डाक्टरको राय पत्र) को शुल्क अस्पताल अनुसार फरक हुन्छ, त्यसैले टाँसिएको रकम हेर्नुहोस्।

प्र. 고용센터 ले कारण मानेन भने? उ. बाँकी तीन वटा बाटो छन्। ① कम्पनीसँग सहमति गरेर रोजगार सम्झौता अन्त्य गरी फेर्ने साधारण परिवर्तन (संख्यामा गनिने) ② तलब नदिनु, सुरक्षाको उपाय नगर्नु जस्ता मालिकको गल्ती छ भने त्यही कारणले निवेदन (संख्यामा नगनिने) ③ 산재 उपचार (요양) बाट पहिले उपचार गराउने, अवस्था स्थिर भएपछि फेरि 진단서 लिएर निवेदन। कुन बाटो ठीक हो भनेर 1350 वा 외국인력상담센터 (विदेशी कामदार परामर्श केन्द्र) 1577-0071 मा सल्लाह लिनुहोस्।

मद्दत पाउने ठाउँ

• 고용노동부 (श्रम मन्त्रालय) ग्राहक परामर्श केन्द्र 1350 (कार्यस्थल परिवर्तन, कारणको निर्णय)
• 외국인력상담센터 1577-0071 (रोजगार अनुमति प्रणाली, नेपाली सहित धेरै भाषा, 365 दिन 09:00~18:00)
• 외국인종합안내센터 (विदेशी नागरिक सूचना केन्द्र) 1345 (नेपाली भाषामा परामर्श कार्यदिन 09:00~18:00, सरकारी र सार्वजनिक निकायसँग तीन-पक्षीय दोभाषे)
• 근로복지공단 1588-0075 (산재 निवेदन)
• काम गरेको कम्पनीको ठेगाना हेर्ने 고용센터 (कार्यस्थल परिवर्तन निवेदन, कुन 고용센터 मा निवेदन दिने)
• थप सम्पर्क नम्बर: मद्दत पाउने ठाउँहरूको सूची