बस्ने कोठा चिसो छ वा प्लास्टिक घर (비닐하우스) भित्र छ भने: तपाईं हिटर बनाउन माग्न सक्नुहुन्छ, र कम्पनी पनि बदल्न सक्नुहुन्छ
बस्ने कोठामा हिटर (तातो पार्ने व्यवस्था) राख्नु कम्पनीको काम हो। प्लास्टिक घर (비닐하우스) भित्रको कोठा कम्पनी बदल्ने कारण बन्छ।
छोटकरीमा
- कम्पनीले दिने बस्ने कोठामा उचित हिटर (तातो पार्ने सुविधा वा उपकरण) हुनुपर्छ। आगलागी रोक्ने, र आगो लागेमा सुरक्षाका लागि काम गर्ने सुविधा वा उपकरण पनि हुनुपर्छ (근로기준법 시행령 (श्रम मापदण्ड ऐन नियमावली) दफा 55)।
- प्लास्टिक घर (비닐하우스) भित्र राखिएको कन्टेनर वा प्यानलबाट बनेको कोठा लाई 고용노동부 (श्रम मन्त्रालय) को सूचनामा "कामदारको गल्ती नभएको कम्पनी परिवर्तनको कारण" भनेर राखिएको छ। यो कारणले कम्पनी बदल्दा कम्पनी परिवर्तनको गन्तीमा पर्दैन।
- हिटर बिग्रिएमा पहिले मिति देखिने फोटो र तापक्रमको रेकर्ड राख्नुहोस्, र मालिक (사장님) लाई म्यासेज (टेक्स्ट) पठाएर बनाउन माग्नुहोस्।
- मालिकले नबनाएमा 고용센터 (रोजगार केन्द्र) लाई खबर गर्नुहोस्। 고용센터 ले बनाउन भन्दा पनि नबनाएमा यो कम्पनी परिवर्तनको कारण बन्छ।
- जाडो भयो भनेर त्यसै कोठा छोडेर जानु हुँदैन। कम्पनी बदल्दा सधैं 고용센터 मार्फत मात्र बदल्नुहोस्।
कहिले लागू हुन्छ
- बस्ने कोठामा बोइलर वा हिटर छैन, वा बिग्रिएको छ तर बनाइदिँदैन भने
- प्लास्टिक घर भित्र राखिएको कन्टेनर वा प्यानलको कोठामा सुत्नुहुन्छ भने
- कोठामा आगो निभाउने यन्त्र (소화기) वा आगलागी सूचना दिने अलार्म (화재경보기) छैन भने
- सम्झौता गर्दा पाएको कोठाको फोटो र वास्तविक कोठा फरक छ भने
जाडोमा विशेष गरी महत्त्वपूर्ण होस्टेल मापदण्ड (근로기준법 시행령 दफा 55 र दफा 56)
- उचित चिसो र तातो पार्ने सुविधा वा उपकरण हुनुपर्छ
- आगलागी रोक्न र आगो लागेमा सुरक्षाका लागि सुविधा वा उपकरण हुनुपर्छ
- उज्यालो र हावा आउने-जाने उचित सुविधा हुनुपर्छ
- धेरै ओसिलो वा पानी पस्ने खतरा भएको ठाउँमा होस्टेल राख्नु हुँदैन
नियमावलीमा "कति डिग्रीभन्दा माथि हुनुपर्छ" भन्ने अंक छैन। जानकारीका लागि, 질병관리청 (रोग नियन्त्रण तथा रोकथाम एजेन्सी) ले जाडोमा कोठाभित्रको उचित तापक्रम 18~20℃ भनेको छ।
4 जना वा कम कामदार भएको सानो फार्ममा पनि लागू हुन्छ। 근로기준법 (श्रम मापदण्ड ऐन) को होस्टेल सम्बन्धी दफा 4 जना वा कम कामदार भएको ठाउँमा सिधै लागू हुँदैन। तर 외국인고용법 (विदेशी कामदार रोजगार ऐन) दफा 22-2 ले विदेशी कामदारलाई होस्टेल दिने मालिकले 근로기준법 दफा 100 को मापदण्ड पालना गर्नुपर्छ, र कामदारको स्वास्थ्य र सुरक्षा जोगाउनुपर्छ भनेको छ। यो दफामा कम्पनी सानो वा ठूलो भएअनुसार कुनै छुट छैन।
होस्टेलको पूरा मापदण्ड र बस्ने-खाने खर्च काट्ने नियम होस्टेल मापदण्ड र बस्ने-खाने खर्च काट्ने नियम मा छ।
प्लास्टिक घर भित्रको कोठा अहिले पनि अनुमति छैन
- अहिले लागू भएको सूचना 「외국인근로자의 책임이 아닌 사업장변경 사유」 (विदेशी कामदारको गल्ती नभएको कम्पनी परिवर्तनका कारण) दफा 5 खण्ड 5 मा "प्लास्टिक घर, वा 건축법 (भवन निर्माण ऐन) दफा 20, 농지법 (कृषि जमिन ऐन) दफा 34 आदि उल्लङ्घन गरेको अस्थायी घरलाई बस्ने कोठा बनाएर दिएमा" भन्ने छ।
- 고용노동부 ले 2021 जनवरी 1 देखि प्लास्टिक घर भित्रको कन्टेनर वा प्यानलको कोठा आदि दिने कम्पनीलाई कामदार राख्ने अनुमति (고용허가) दिँदैन।
- प्लास्टिक घर बाहिरको कन्टेनर वा प्यानलको कोठा फरक हो। स्थानीय सरकार (지방자치단체) को 가설건축물 축조신고필증 (अस्थायी घर बनाएको दर्ता प्रमाणपत्र) छ, र ठाउँमै जाँच गर्दा होस्टेल मापदण्ड पूरा भएको देखिएमा बस्ने कोठाको रूपमा अनुमति पाउन सक्छ।
- 고용노동부 ले 2025 मार्चमा भन्यो: कृषि कम्पनीका कोठा जाँच गर्दा होस्टेल नियम उल्लङ्घन वा दर्ता नगरेको अस्थायी घरको कोठा भेटिएका 915 ठाउँलाई सुधार गर्न आदेश दिइयो, र कामदारको कम्पनी परिवर्तन जस्ता पछिका काम गरियो।
जाडोमा कोठाको सुरक्षा नियम
कार्बन मोनोअक्साइड (일산화탄소, ग्यासले विष लाग्ने)
- कार्बन मोनोअक्साइडको रङ पनि हुँदैन, गन्ध पनि हुँदैन। बन्द कोठामा कोइला (숯) बालेर तातो पार्दा सजिलै विष लाग्छ। अक्सिजन कम भएको ठाउँमा मट्टितेल वा कोइला जस्तो इन्धन बल्दा, र बोइलरको धुवाँ जाने पाइप निस्किएको बेला पनि यो ग्यास बन्न सक्छ।
- टाउको दुख्ने, वाकवाकी लाग्ने, बान्ता हुने, सास फेर्न गाह्रो हुने भएमा झ्याल खोल्नुहोस्, त्यो ठाउँबाट बाहिर निस्कनुहोस्, र 119 मा फोन गर्नुहोस्।
- बोइलरको धुवाँ जाने पाइप निस्किएको वा थिचिएको छ कि छैन हेर्नुहोस्। 행정안전부 (गृह तथा सुरक्षा मन्त्रालय) ले कोठाभित्र कार्बन मोनोअक्साइड अलार्म राख्न सल्लाह दिएको छ।
बिजुली म्याट्रेस (전기장판) र बिजुली हिटर (전기난로) बाट आगलागी
- बाहिर जाँदा र प्रयोग सकिएपछि स्विच बन्द गर्नुहोस्। लामो समय बाहिर जाँदा प्लग निकाल्नुहोस्।
- बिजुली म्याट्रेस नपट्याउनुहोस्, गह्रौं सामानले नथिच्नुहोस्। धेरै तह सिरक ओढेर प्रयोग नगर्नुहोस्।
- बिजुली हिटर नजिक लुगा, तौलिया, कागज नराख्नुहोस्।
- एउटै मल्टिप्लग (멀티탭) मा बिजुली म्याट्रेस, हिटर जस्ता ठूला बिजुली सामान धेरै नजोड्नुहोस्।
- तार वा प्लगको खोल उप्किएको छ भने प्रयोग नगर्नुहोस्, फेरिदिन माग्नुहोस्।
हाइपोथर्मिया (저체온증, शरीर धेरै चिसो हुने) र हिउँले खाएको घाउ (동상)
- शरीरको तापक्रम 35℃ भन्दा कम भयो भने हाइपोथर्मिया हो। राम्रोसँग बोल्न नसक्ने र होस कम हुने भएमा 119 मा मद्दत माग्नुहोस् र न्यानो ठाउँमा लैजानुहोस्। भिजेको लुगा फुकालेर सुख्खा लुगा लगाउनुहोस्।
- हिउँले खाएको जस्तो लाग्यो भने छिटो अस्पताल जानुहोस्। तुरुन्तै जान सकिँदैन भने धेरै तातो नभएको मनतातो पानीमा डुबाउनुहोस्। हिउँले नमल्नुहोस्, हिटरको तापमा सिधै नसेक्नुहोस्। पोल्न सक्छ।
- रक्सीले शरीरको तातो छिटो हराउन सक्छ।
बाहिर काम गर्दाको चिसो र सुरक्षा बारे कार्यस्थलको सुरक्षा, मेरो अधिकार र दुर्घटना हुँदा के गर्ने मा छ।
प्रक्रिया
- खतरा छ भने पहिले बच्नुहोस्। ग्यासको गन्ध, टाउको दुख्ने, धुवाँ छ भने बाहिर निस्केर 119 मा फोन गर्नुहोस्।
- रेकर्ड राख्नुहोस्। कोठाको भित्र र बाहिर, हिटर, आगो निभाउने यन्त्र राख्ने ठाउँ, झ्याल — मिति देखिने गरी फोटो खिच्नुहोस्। प्लास्टिक घर भित्र छ भने बाहिरबाट पूरै प्लास्टिक घर देखिने गरी फोटो खिच्नुहोस्। कोठामा थर्मोमिटर (तापक्रम नाप्ने यन्त्र) राखेर बिहान र रातिको तापक्रमको फोटो राखे राम्रो हुन्छ।
- मालिकलाई म्यासेजबाट माग्नुहोस्। उदाहरण: "숙소 난방기가 ○월 ○일부터 고장입니다. 고쳐 주세요." (कोठाको हिटर ○ महिना ○ गतेदेखि बिग्रिएको छ। बनाइदिनुहोस्।) मुखले भन्नुभएको थियो भने पनि त्यही कुरा फेरि म्यासेजमा पठाएर राख्नुहोस्।
- सल्लाह लिनुहोस्। 1577-0071 (नेपाली भाषामा पनि) वा 1350 मा फोन गरेर अवस्था बताउनुहोस्।
- 고용센터 लाई खबर गर्नुहोस्। 고용센터 ले मालिकलाई बनाउन भन्न सक्छ। तोकिएको समयभित्र नबनाएमा यो कामदारको गल्ती नभएको कम्पनी परिवर्तनको कारण बन्छ (सूचना दफा 5-2)।
- प्लास्टिक घर भित्रको कोठा हो भने 고용센터 मा तुरुन्तै कम्पनी परिवर्तनको सल्लाह लिन र निवेदन दिन सक्नुहुन्छ (सूचना दफा 5 खण्ड 5)। निवेदन दिनुअघि आफ्नो क्षेत्र र कामको प्रकारमा जान सकिने काम छ कि छैन भनेर 고용센터 वा 1577-0071 मा पहिले सोध्नुहोस्। निवेदन दिने समयसीमा तलको 'ध्यान दिनुपर्ने कुरा' मा छ, र विस्तृत प्रक्रिया कम्पनी परिवर्तन – कारण, प्रक्रिया, गन्ती मा छ।
- नयाँ कम्पनीको कोठा पहिले नै जाँच गर्नुहोस्। कम्पनीले सम्झौता गर्दा चिसो/तातो पार्ने सुविधा र आगो निभाउने सुविधाको फोटोसहित होस्टेलको जानकारी दिनुपर्छ।
तयार गर्नुपर्ने कुरा
- कोठाको फोटो र भिडियो (मिति देखिने गरी), तापक्रम रेकर्डको फोटो
- मालिकलाई पठाएको बनाउन मागेको म्यासेज वा काकाओटक (KakaoTalk) को स्क्रिनसट
- 근로계약서 (श्रम सम्झौता पत्र), सम्झौता गर्दा पाएको होस्टेल जानकारी (विदेशी होस्टेल सुविधा तालिका, कोठाको फोटो)
- 외국인등록증 (विदेशी दर्ता कार्ड), राहदानी (पासपोर्ट)
- सँगै बस्ने साथीको नाम र फोन नम्बर
ध्यान दिनुपर्ने कुरा
- कोठा मन परेन भनेर काम छोडेर जानु हुँदैन। सही प्रक्रिया बिना 5 दिन वा बढी काममा नआएमा वा सम्पर्कमा नभएमा कम्पनीले 고용센터 मा उजुरी गर्छ।
- कम्पनी परिवर्तनको समयसीमा छ। परिवर्तनको निवेदन दिएको दिनदेखि 3 महिनाभित्र नयाँ कम्पनीमा काम गर्ने ठाउँ परिवर्तनको अनुमति पाउनुभएन भने देश छोड्नुपर्छ। श्रम सम्झौता सकिएको छ भने सकिएको दिनदेखि 1 महिनाभित्र 고용센터 मा परिवर्तनको निवेदन दिनुपर्छ (외국인고용법 दफा 25 उपदफा 3)।
- मालिकले "मन पर्दैन भने जाऊ" भने पनि राजीनामा पत्र (사직서) मा सही गर्नुअघि 고용센터 वा 1577-0071 मा पहिले सल्लाह लिनुहोस्।
- प्रमाण बनाउनुअघि नै राख्नुहोस्। पछि हतारमा बनायो भने सुरुको अवस्था प्रमाणित गर्न गाह्रो हुन्छ।
- कम्पनी परिवर्तनको कारण मान्ने कि नमान्ने 고용센터 ले निर्णय गर्छ। मालिकको कुरा र तपाईंको कुरा फरक छ वा प्रमाण कम छ भने 외국인근로자 권익보호협의회 (विदेशी कामदार अधिकार संरक्षण समिति) ले निर्णय गर्न सक्छ (सूचना दफा 6)।
- कोरियाली भाषामा फोन गर्न गाह्रो छ भने कोरियालीमा फोन गर्न गाह्रो हुँदा मा "보일러가 안 됩니다" (बोइलर चल्दैन) जस्ता वाक्य छन्।
धेरै सोधिने प्रश्न
प्रश्न. प्लास्टिक घर बाहिरको कन्टेनर कोठा पनि हुँदैन? उत्तर. कन्टेनर भन्दैमा सबै नहुने होइन। प्लास्टिक घर बाहिर छ, र स्थानीय सरकारको 축조신고필증 (अस्थायी घर बनाएको दर्ता प्रमाणपत्र) पाएको अस्थायी घर हो भने, ठाउँमै जाँच गर्दा होस्टेल मापदण्ड पूरा भएको देखिएमा बस्ने कोठाको रूपमा प्रयोग गर्न सकिन्छ। दर्ता नगरेको अस्थायी घर हो भने कम्पनी परिवर्तनको कारण बन्न सक्छ। दर्ता भए नभएको 고용센터 मा सोध्नुहोस्।
प्रश्न. कति डिग्रीदेखि मापदण्ड उल्लङ्घन हो? उत्तर. कानुनमा तोकिएको अंक छैन। हिटर (तातो पार्ने सुविधा वा उपकरण) "उचित छ कि छैन" भनेर हेरिन्छ। त्यसैले तापक्रमको रेकर्ड महत्त्वपूर्ण छ। 질병관리청 ले भनेको कोठाभित्रको उचित तापक्रम 18~20℃ हो।
प्रश्न. हिटर नचल्ने भएकाले धेरै वटा बिजुली म्याट्रेस चलाउँछु। उत्तर. एउटै मल्टिप्लगमा ठूला बिजुली सामान धेरै जोड्दा आगो लाग्न सक्छ। एक्लै सहेर नबस्नुहोस्, कम्पनीसँग हिटर माग्नुहोस्। हिटरको व्यवस्था गर्नु कम्पनीको काम हो।
प्रश्न. हिटरको खर्च (बिजुली र ग्यास) तलबबाट काट्न मिल्छ? उत्तर. 고용노동부 को 「외국인근로자 주거 관련 가이드라인」 (विदेशी कामदार आवास निर्देशिका, 2023 नोभेम्बर 27 देखि लागू) अनुसार, कम्पनीले तलबबाट बस्ने-खाने खर्च पहिले नै काट्न कामदारको मातृभाषामा लेखिएको लिखित सहमति लिनुपर्छ। हिटरको खर्च जस्तो मौसमअनुसार फरक हुने खर्च, र बिजुली बिल, ग्यास बिल जस्तो प्रयोग गरेअनुसार आउने खर्च पछि वास्तविक आएको रकमले हिसाब गर्नु नियम हो। तपाईंले सहमति नदिएको रकम काटिएको छ भने 급여명세서 (तलब विवरण पत्र) लिएर 고용센터 वा 1350 मा सल्लाह लिनुहोस्। विस्तृत जानकारी होस्टेल मापदण्ड र बस्ने-खाने खर्च काट्ने नियम मा छ।
प्रश्न. कोठाको समस्याले कम्पनी बदल्दा परिवर्तनको गन्ती घट्छ? उत्तर. प्लास्टिक घरको कोठा, वा सूचनामा तोकिएको होस्टेल उल्लङ्घनको कारणले बदल्दा परिवर्तनको गन्तीमा पर्दैन (외국인고용법 दफा 25 उपदफा 4)।
प्रश्न. उजुरी गरेँ भने मलाई नराम्रो व्यवहार हुँदैन? उत्तर. 5 जना वा बढी कामदार भएको कम्पनीमा, होस्टेल मापदण्ड जस्ता 근로기준법 उल्लङ्घनको बारेमा 고용노동부 वा श्रम निरीक्षक (근로감독관) लाई खबर गरेको कारणले कामबाट निकाल्न वा नराम्रो व्यवहार गर्न पाइँदैन (근로기준법 दफा 104)। 4 जना वा कम कामदार भएको कम्पनीमा 근로기준법 को होस्टेल मापदण्ड सिधै लागू हुँदैन, त्यसैले यो दफाबाट सुरक्षा पाउन गाह्रो हुन सक्छ। जुनसुकै अवस्थामा पनि नराम्रो व्यवहार भयो भने मिति र के भयो लेखेर राख्नुहोस् र तुरुन्तै 고용센터 वा 1350 मा सल्लाह लिनुहोस्।
मद्दत पाउने ठाउँ
| संस्था | फोन र वेबसाइट | काम |
|---|---|---|
| दमकल र एम्बुलेन्स (소방·구급) | 119 | ग्यासले विष लागेमा, आगलागी, हाइपोथर्मियाको आपतकाल (24 घण्टा) |
| 외국인력상담센터 (विदेशी कामदार परामर्श केन्द्र) | 1577-0071 | कोठा र कम्पनी परिवर्तनको सल्लाह, नेपाली भाषामा पनि, 365 दिन 09:00~18:00 |
| 고용노동부 고객상담센터 (श्रम मन्त्रालय ग्राहक परामर्श केन्द्र) | 1350 | होस्टेल मापदण्ड र उजुरीको सल्लाह, कार्य दिन 09:00~18:00 |
| 외국인종합안내센터 (विदेशी नागरिक सूचना केन्द्र) | 1345 | भिसा र बसाइ सम्बन्धी प्रश्न, नेपालीसहित 20 भाषा, कार्य दिन 09:00~22:00 (18:00 पछि कोरियाली, अंग्रेजी, चिनियाँ मात्र) |
| 고용센터 | काम गर्ने कम्पनीको ठेगाना हेर्ने 고용센터 (कुन 고용센터 मा निवेदन दिने) | कोठा सुधार गर्न माग, कम्पनी परिवर्तनको निवेदन |