तलब विवरण (급여명세서) नदिँदा: विवरण बिना पनि तलब बाँकी भएको प्रमाण बनाउने तरिका
तलब विवरण नदिनु आफैँमा कानुन उल्लङ्घन हो। बैंक खाता, सम्झौता, काममा आएको फोटो र म्यासेजबाट प्रमाण जम्मा गर्नुहोस्।
छोटकरीमा
- कम्पनीले हरेक पटक तलब दिँदा 임금명세서 (तलब विवरण) दिनुपर्छ (근로기준법 (श्रम मापदण्ड ऐन) धारा 48 उपधारा 2)। 2021 नोभेम्बर 19 देखि यो अनिवार्य छ। 5 जनाभन्दा कम कामदार भएको कार्यस्थलमा पनि यही नियम लागू हुन्छ।
- कागज नै हुनुपर्छ भन्ने छैन। SMS, KakaoTalk, इमेल जस्ता इलेक्ट्रोनिक कागजात पनि मान्य हुन्छन्।
- तलब विवरण नदिएमा कम्पनीलाई 500만 원 सम्म जरिवाना हुन सक्छ। नियमावली अनुसार पहिलो पटक उल्लङ्घनमा 30만 원, दोस्रो पटक 50만 원, तेस्रो पटकदेखि 100만 원 हुन्छ।
- तलब विवरण नभए पनि तलब बाँकी (임금체불) को उजुरी (진정) गर्न सकिन्छ। बैंक खातामा पैसा आएको विवरण, 근로계약서 (श्रम सम्झौता), काममा आउने-जाने फोटो र म्यासेज प्रमाण हुन्छन्।
- कम्पनीले 근로계약서 र 임금대장 (तलब रजिस्टर) 3 वर्षसम्म राख्नुपर्छ। 근로감독관 (श्रम निरीक्षक) ले कम्पनीका कागजात जाँच गर्न सक्छन्।
कहिले लागू हुन्छ
- तलब बैंक खातामा मात्र आउँछ, तर तलब विवरण एक पटक पनि पाउनुभएको छैन भने
- "तलब विवरण अफिसमा मात्र छ" भनेर देखाउँदैन भने
- हरेक महिना रकम फरक हुन्छ तर कारण बताउँदैन भने
- धेरै महिनादेखि तलब थोरै मात्र आउँछ वा पटक्कै आउँदैन भने
तलब विवरणमा कुल तलब, हरेक भागको रकम, र काटिएका कुरा र रकम हुनुपर्छ। ओभरटाइम, रातको काम र बिदाको दिनको कामको घण्टा पनि लेख्नुपर्छ (नियमावली धारा 27-2)। हरेक कुरा कसरी पढ्ने भन्ने कुरा तलब विवरण एक-एक लाइन पढ्ने तरिका मा छ।
तलब विवरण बिना प्रमाण बनाउने 4 तरिका
- बैंक खातामा पैसा आएको विवरण: बैंक एपमा हालै आएको पैसाको विवरणको स्क्रिनसट लिनुहोस् वा 거래내역서 (कारोबार विवरण) लिनुहोस्। पैसा आएको मिति, रकम र पठाउने (कम्पनीको नाम) देखिनुपर्छ। अन्तिम पटक ठीकसँग पैसा आएको मिति कहिले हो, चिनो लगाएर राख्नुहोस्।
- 근로계약서 (श्रम सम्झौता): 표준근로계약서 (मानक श्रम सम्झौता) को प्रतिलिपि खोज्नुहोस्। कम्पनीले तलबका भाग, हिसाब गर्ने तरिका र दिने तरिका लेखिएको कागज दिनुपर्छ (धारा 17 उपधारा 2)। प्रतिलिपि छैन भने "सम्झौताको प्रतिलिपि दिनुहोस्" भनेर SMS बाट माग्नुहोस्।
- काममा आउने-जाने रेकर्ड: हरेक दिन काममा आएको र गएको समय फोटो वा नोटमा राख्नुहोस्। औँठाछाप स्क्रिन, कामको तालिका, कामको डायरी, कारखानाको घडीको फोटो, ट्राफिक कार्ड (교통카드) को विवरण पनि राम्रो हुन्छ। मिति देखिने गरी फोटो खिच्नुहोस्।
- म्यासेज: साहु (사장님) वा म्यानेजरसँग आदान-प्रदान गरेका SMS र KakaoTalk नमेटाई स्क्रिनसट लिनुहोस्। "अर्को महिना दिन्छु" जस्ता कुरा पनि तलब बाँकी भएको स्वीकार गरेको प्रमाण हुन्छ।
प्रक्रिया
- तलब विवरण SMS बाट माग्नुहोस्। उदाहरण: "○ महिनाको 임금명세서 पठाइदिनुहोस्।" माग गरेको रेकर्ड आफैँ प्रमाण हो।
- बाँकी रकम हिसाब गर्नुहोस्। सम्झौतामा लेखिएको मासिक तलबबाट खातामा साँच्चै आएको रकम घटाउनुहोस्। हरेक महिनाको तालिका बनाउनुहोस् (महिना, पाउनुपर्ने पैसा, पाएको पैसा, फरक)।
- तलब दिन माग्नुहोस्। उदाहरण: "○ महिनादेखि ○ महिनासम्मको तलब ○○원 ○ महिना ○ गतेसम्म दिनुहोस्।" रेकर्ड बस्ने तरिकाले पठाउनुहोस्।
- उजुरी (진정) दिनुहोस्। 노동포털 (श्रम पोर्टल, labor.moel.go.kr) मा अनलाइन वा कार्यस्थल पर्ने क्षेत्रको 지방고용노동관서 (क्षेत्रीय श्रम कार्यालय) मा दिनुहोस्। उजुरीमा "임금명세서 पाइनँ" भन्ने कुरा पनि सँगै लेख्नुहोस्। उजुरीको क्रम र समय तलब नपाउँदा उजुरी गर्ने तरिका मा हेर्नुहोस्।
- जाँचका बेला प्रमाण दिनुहोस्। माथिको तालिका र स्क्रिनसटहरू मितिको क्रममा मिलाएर 근로감독관 लाई दिनुहोस्। निरीक्षकले कम्पनीको 임금대장 र सम्झौता पनि जाँच गर्न सक्छन्।
चाहिने कागजात
- 외국인등록증 (विदेशी दर्ता कार्ड), राहदानी
- बैंक खातामा पैसा आएको विवरण (बैंक एपको स्क्रिनसट वा 거래내역서)
- 근로계약서 को प्रतिलिपि
- काममा आउने-जाने रेकर्ड (फोटो, नोट, कामको तालिका, ट्राफिक कार्डको विवरण)
- साहु वा म्यानेजरसँगको म्यासेज, तलब विवरण मागेको SMS
- सँगै काम गरेका साथीहरूको सम्पर्क नम्बर
- कम्पनीको नाम, ठेगाना, साहुको नाम
ध्यान दिनुपर्ने कुरा
- नोट सोही दिन लेख्नुहोस्। पछि एकैपटक लेखेको रेकर्डभन्दा सोही दिन लेखेको रेकर्ड बढी विश्वासयोग्य हुन्छ। मिति, काममा आएको समय, काम सकेर गएको समय र आराम गरेको समय लेख्नुहोस्।
- मोबाइल फेर्नुअघि ब्याकअप गर्नुहोस्। म्यासेज र फोटो हराए फेरि पाउन गाह्रो हुन्छ।
- सत्य नभएको कागजमा सही नगर्नुहोस्। "सबै तलब पाएँ" भन्ने पुष्टि पत्र वा मिति खाली राखेको राजीनामा पत्रमा सही गर्न भने भने सही नगर्नुहोस्।
- 3 वर्ष नाघेपछि माग्न सकिँदैन। तलब माग्ने अधिकार (임금채권) हरेक तलब दिने दिनदेखि 3 वर्षसम्म मात्र रहन्छ (धारा 49)। धेरै समय नपर्खनुहोस्।
- अचानक काममा जान नछोड्नुहोस्। केही नभनी 5 दिन वा बढी काममा नगएमा कम्पनीले 고용센터 (रोजगार केन्द्र) मा रिपोर्ट गर्न सक्छ। काम गर्दै प्रमाण जम्मा गर्न र उजुरी गर्न सकिन्छ।
धेरै सोधिने प्रश्न
प्र. मैले तलब विवरण एक पटक पनि पाएको छैन। तैपनि उजुरी गर्न सक्छु? उ. सक्नुहुन्छ। बैंक खातामा पैसा आएको विवरण र सम्झौताले मात्र पनि सुरु गर्न सकिन्छ। तलब विवरण नदिनु छुट्टै कानुन उल्लङ्घन हो, त्यसैले उजुरीमा यो पनि सँगै लेख्नुहोस्।
प्र. तलब नगदमा आउँछ, त्यसैले बैंक खाताको रेकर्ड छैन। उ. पाएको मिति र रकम सोही दिन नोट गर्नुहोस्, र पाएको खाम वा पैसाको फोटो खिचेर राख्नुहोस्। काममा आउने-जाने रेकर्ड र म्यासेज अझ ध्यान दिएर जम्मा गर्नुहोस्। 근로감독관 ले कम्पनीको 임금대장 जाँच गर्न सक्छन्।
प्र. KakaoTalk बाट पाएको तलब विवरण पनि मान्य हुन्छ? उ. हो। इलेक्ट्रोनिक कागजातबाट दिनुलाई पनि कानुनले मान्छ। हरेक पटक पाउँदा स्क्रिनसट लिएर छुट्टै सुरक्षित राख्नुहोस्।
प्र. 3 महिनादेखि तलब पाएको छैन। पहिले के गर्ने? उ. अन्तिम पटक ठीकसँग पैसा आएको मिति हेर्नुहोस्, SMS बाट तलब माग्नुहोस्, त्यसपछि 노동포털 मा उजुरी दिनुहोस्। अन्तिम 3 महिनाको औसत तलब 400만 원 भन्दा कम छ भने 대한법률구조공단 (कोरिया कानुनी सहायता संस्था, 132) बाट निःशुल्क कानुनी सहायता पाउन सकिन्छ। सर्तहरू 132 मा सोध्नुहोस्।
सहयोग पाउने ठाउँ
| संस्था | फोन·वेबसाइट | काम |
|---|---|---|
| 고용노동부 (श्रम मन्त्रालय) 노동포털 (श्रम पोर्टल) | labor.moel.go.kr | उजुरी अनलाइन दर्ता |
| 고용노동부 고객상담센터 (ग्राहक परामर्श केन्द्र) | 1350 | तलब विवरण र तलब बाँकीबारे परामर्श |
| 외국인력상담센터 (विदेशी कामदार परामर्श केन्द्र) | 1577-0071 | नेपाली भाषासहित धेरै भाषामा परामर्श। 365 दिन 09:00~18:00 (शनिबार र सार्वजनिक बिदामा ड्युटीमा भएका कर्मचारी) |
| 외국인종합안내센터 (विदेशी नागरिक सूचना केन्द्र) | 1345 | सरकारी कार्यालयसँगको फोनमा 3-पक्षीय दोभाषे। नेपाली भाषा सोमबार–शुक्रबार 09:00~18:00 |
| 대한법률구조공단 (कोरिया कानुनी सहायता संस्था) | 132 | निःशुल्क कानुनी सहायता |