वर्षको अन्त्यमा हराउने वार्षिक बिदा (연차) — कम्पनीले अक्टोबर 31 सम्म लिखित रूपमा मिति तोकेन भने तपाईंले पैसा पाउनुहुन्छ
प्रयोग नगरेको वार्षिक बिदा 1 वर्षपछि हराउँछ। तर कम्पनीले लिखित 'बिदा प्रयोग गर्न अनुरोध' प्रक्रिया पालना गरेन भने त्यो बिदा वार्षिक बिदा भत्ता (연차수당) को रूपमा पैसामा पाइन्छ।
छोटकरीमा
- वार्षिक बिदा (연차) बनेको दिनदेखि 1 वर्षभित्र प्रयोग नगरे हराउँछ (근로기준법 (श्रम मापदण्ड ऐन) धारा 60 उपधारा 7)।
- हराएको बिदा वार्षिक बिदा भत्ता (연차수당, पैसा) को रूपमा पाउनु नियम हो। दिनको 8 घण्टा र 2026 को न्यूनतम ज्याला अनुसार 1 दिनको 82,560원 हुन्छ।
- कम्पनीले यो पैसा नदिन चाहन्छ भने कानुनले तोकेको 2 चरणको लिखित अनुरोध प्रक्रिया पूरै पालना गर्नुपर्छ। जनवरी 1 देखि डिसेम्बर 31 सम्मको हिसाब गर्ने कम्पनीमा पहिलो अनुरोध जुलाई 1–10 मा र दोस्रो, मिति तोकेको सूचना अक्टोबर 31 सम्म दिनुपर्छ।
- मुखले "बिदा लेऊ" भन्नु वा सूचना पाटीमा एउटा सूचना टाँस्नु मात्र यो प्रक्रिया होइन। मिति तोकेर पनि त्यो दिन काम अह्रायो भने भत्ता फेरि पाइन्छ।
- अहिले (अक्टोबर) आफ्नो बाँकी बिदा र कम्पनीले पठाएका कागजात जाँच्ने समय हो।
कसलाई लागू हुन्छ
- सधैं 5 जना वा बढी कामदार भएको कार्यस्थलमा 1 वर्ष वा बढी काम गरेका मानिसलाई लागू हुन्छ। काममा आएको 1 वर्ष नपुगेको भए पनि हरेक महिना बन्ने बिदामा यही नियम लागू हुन्छ (समय तालिका मात्र फरक हुन्छ)।
- 5 जनाभन्दा कम कामदार भएको कार्यस्थलमा कानुनी वार्षिक बिदा नै हुँदैन। 근로계약서 (रोजगार सम्झौता पत्र) मा वार्षिक बिदा लेखिएको छ भने मात्र लागू हुन्छ। 5 जनाभन्दा कम कामदार भएको कार्यस्थलबारे लेख हेर्नुहोस्।
- कृषि, पशुपालन र माछापालन कार्यस्थलमा पनि वार्षिक बिदा लागू हुन्छ।
- कति दिन बिदा बन्छ भन्ने कुरा वार्षिक बिदा हिसाब लेख मा छ। यो लेखले बनेको बिदा हराउनुअघि के गर्ने भन्ने कुरा मात्र बताउँछ।
मेरो आधार मिति कहिले हो
कम्पनीले दुईमध्ये एउटा तरिकाले वार्षिक बिदा व्यवस्थापन गर्छ।
| तरिका | बिदा बन्ने दिन | बिदा हराउने दिन | पहिलो अनुरोध | दोस्रो सूचनाको अन्तिम मिति |
|---|---|---|---|---|
| काममा आएको दिनको आधारमा | काममा आएको वार्षिक दिन | अर्को वर्ष काममा आएको दिनको अघिल्लो दिन | बिदा हराउनुभन्दा 6 महिना अगाडिदेखि 10 दिनभित्र | बिदा हराउनुभन्दा 2 महिना अगाडि |
| आर्थिक वर्ष (회계연도) को आधारमा | जनवरी 1 | डिसेम्बर 31 | जुलाई 1–जुलाई 10 | अक्टोबर 31 |
आफ्नो कम्पनी कुन तरिकामा छ भनेर यसरी जाँच्नुहोस्।
- 근로계약서·취업규칙 (कम्पनीको काम नियमावली) मा "연차" (वार्षिक बिदा) भन्ने भाग खोज्नुहोस्। "회계연도 기준" (आर्थिक वर्षको आधारमा) भन्ने शब्द छ भने जनवरी 1 को आधारमा हो।
- 급여명세서 (तलब विवरण पत्र) मा "연차 잔여 n일" (बाँकी बिदा n दिन) लेखिएको छ भने त्यो संख्या हरेक वर्ष जनवरीमा बदलिन्छ कि काममा आएको वार्षिक दिनमा बदलिन्छ, हेर्नुहोस्।
- दुवैमा छैन भने कम्पनीको जिम्मेवार व्यक्तिलाई "मेरो वार्षिक बिदाको आधार मिति कहिले हो?" भनेर म्यासेजमा सोध्नुहोस् र जवाफ राख्नुहोस्।
कम्पनीले पालना गर्नुपर्ने अनुरोध प्रक्रिया (근로기준법 धारा 61)
1 वर्ष वा बढी काम गरेका कामदार (धारा 61 उपधारा 1)
- पहिलो — लिखित अनुरोध। बिदा हराउनुभन्दा 6 महिना अगाडिको दिनदेखि 10 दिनभित्र, कम्पनीले हरेक कामदारलाई छुट्टाछुट्टै बाँकी बिदाको दिन संख्या बताउँछ र "कहिले बिदा लिने, तय गरेर भन्नुहोस्" भनेर लिखित रूपमा माग गर्छ। आर्थिक वर्षको आधारमा भए जुलाई 1–जुलाई 10 हो।
- कामदारको जवाफ — 10 दिन। कामदारले अनुरोध पाएको दिनदेखि 10 दिनभित्र बिदा लिने मिति कम्पनीलाई भन्छ। यहाँ मिति तय गरेर भनेको छ भने त्यो दिन बिदा बस्नुहोस्।
- दोस्रो — कम्पनीले मिति तोक्छ। कामदारले 10 दिनभित्र जवाफ दिएन भने, बिदा हराउनुभन्दा 2 महिना अगाडिसम्म कम्पनीले बिदाको मिति तोकेर लिखित रूपमा बताउँछ। आर्थिक वर्षको आधारमा भए अक्टोबर 31 अन्तिम मिति हो।
- यी तीनै चरण कानुन अनुसार ठीकसँग भए र पनि कामदारले बिदा लिएन भने, कम्पनीले वार्षिक बिदा भत्ता दिनु पर्दैन।
- एउटा पनि छुट्यो वा ढिलो भयो भने हराएको बिदा भत्ताको रूपमा पाइन्छ।
काममा आएको 1 वर्ष नपुगेका कामदार (धारा 61 उपधारा 2)
हरेक महिना 1 दिन बन्ने बिदा काममा आएको 1 वर्ष पुग्ने दिनसम्म प्रयोग गर्न सकिन्छ। अनुरोधको समय तालिका छोटो हुन्छ।
- पहिलो अनुरोध: काममा आएको 1 वर्ष सकिनुभन्दा 3 महिना अगाडिको दिनदेखि 10 दिनभित्र। अनुरोधपछि नयाँ बनेको बिदाका लागि 1 महिना अगाडिको दिनदेखि 5 दिनभित्र फेरि अनुरोध गर्छ।
- दोस्रो सूचना: काममा आएको 1 वर्ष सकिनुभन्दा 1 महिना अगाडिसम्म। पछि अनुरोध गरेको बिदाका लागि 10 दिन अगाडिसम्म।
उदाहरण: 2026 जनवरी 2 मा काममा आएको व्यक्तिले 2027 जनवरी 1 सम्म बिदा प्रयोग गर्न सक्छ। पहिलो अनुरोध 2026 अक्टोबर 1–10 मा र दोस्रो सूचना 2026 डिसेम्बर 1 सम्म हुनुपर्छ।
वार्षिक बिदा भत्ता कति हो
सामान्य प्रति घण्टा ज्याला (통상시급) × दिनको तोकिएको काम घण्टा × प्रयोग नगरेको दिन संख्या
2026 को न्यूनतम ज्याला 10,320원 र दिनको 8 घण्टाको आधारमा 1 दिनको 82,560원 हुन्छ।
| बाँकी बिदा | भत्ता |
|---|---|
| 3 दिन | 247,680원 |
| 7 दिन | 577,920원 |
| 15 दिन | 1,238,400원 |
तपाईंको सामान्य प्रति घण्टा ज्याला यसभन्दा बढी छ भने त्यही रकमले हिसाब गर्नुहोस्। भत्ता प्रायः बिदा हराएको अर्को महिनाको तलबमा आउँछ। आर्थिक वर्षको आधारमा भए अर्को वर्षको जनवरी वा फेब्रुअरीको तलब जाँच्नुहोस्।
प्रक्रिया — अक्टोबरमा गर्नुपर्ने काम
- बाँकी बिदा जाँच्नुहोस्। 급여명세서 को "연차 잔여" (बाँकी बिदा) हेर्नुहोस् वा 노동포털 (श्रम पोर्टल) को वार्षिक बिदा हिसाब यन्त्रले हिसाब गर्नुहोस्। आफूले बिदा लिएका मितिहरू आफ्नो टिपोटसँग मिलाउनुहोस्।
- कम्पनीले पठाएका कागजात खोज्नुहोस्। जुलाईमा (वा काममा आएको दिनको आधारमा 6 महिना अगाडि) "प्रयोग नगरेको बिदा n दिन, कहिले लिने भन्नुहोस्" भन्ने कागज, इमेल वा इलेक्ट्रोनिक स्वीकृति आएको थियो कि थिएन, जाँच्नुहोस्। आएको छैन भने पहिलो अनुरोध भएको थिएन।
- कम्पनीलाई लिखित रूपमा सोध्नुहोस्। म्यासेज वा मेसेन्जरबाट पठाउनुहोस्। उदाहरण: "मेरो बाँकी बिदा n दिन छ। वर्षको अन्त्यसम्म यो कसरी मिलाइन्छ?" जवाफ राख्नुहोस्।
- बिदा लिन सकिन्छ भने लिनुहोस्। कम्पनीले मिति तोकेर सूचना दिएको छ भने त्यो दिन बिदा बस्नुहोस्। बिदा लिन चाहेको दिन छ भने पहिले नै निवेदन दिनुहोस्।
- अनुरोधको सूचना आएन वा ढिलो आयो भने भत्ता पर्खनुहोस्। जनवरी–फेब्रुअरी (काममा आएको दिनको आधारमा भए बिदा हराएको अर्को महिना) को 급여명세서 मा "연차수당" भाग जाँच्नुहोस्।
- भत्ता आएन भने 1350 वा 1577-0071 मा सल्लाह लिनुहोस्, र 노동포털 (labor.moel.go.kr) मा तलब नदिएको उजुरी (임금체불 진정) दिनुहोस्। वार्षिक बिदा भत्ता पनि तलब भएकोले 3 वर्षभित्र माग गर्न सकिन्छ।
चाहिने कागजात
- 근로계약서, 취업규칙 (वार्षिक बिदाको भाग)
- पछिल्लो 1 वर्षको 급여명세서 (बाँकी बिदा र वार्षिक बिदा भत्ताको भाग)
- कम्पनीले पठाएको बिदा प्रयोग अनुरोध कागज (छ भने फोटो खिचेर राख्नुहोस्)
- आफूले बिदाको निवेदन दिएको रेकर्ड, कम्पनीसँग आदानप्रदान गरेका म्यासेज
- तोकिएको बिदाको दिन काममा गएर काम गर्नुभयो भने त्यो दिनको हाजिरी रेकर्ड र काम अह्राएको म्यासेज
ध्यान दिनुपर्ने कुरा
- मुखले "बिदा लेऊ" भन्नु अनुरोध प्रक्रिया होइन। कानुनले हरेक कामदारलाई छुट्टाछुट्टै, बाँकी दिन लेखेर, लिखित रूपमा गर्नुपर्छ भन्छ। सबैलाई एउटै कुरा लेखेर टाँसेको एउटा सूचनाले पनि यो सर्त पूरा गर्न गाह्रो हुन्छ।
- मिति तोकेर पनि काम अह्रायो भने भत्ता फेरि पाइन्छ। 대법원 (सर्वोच्च अदालत) ले 2020 को फैसलामा भनेको छ: तोकिएको बिदाको दिन कामदार काममा आयो र कम्पनीले "काम नगर्नुहोस्" भन्ने कुरा (노무수령 거부, काम स्वीकार गर्न अस्वीकार) स्पष्ट भनेन वा काम अह्रायो भने, कामदारले आफैं बिदा नलिएको होइन। त्यसैले कम्पनीले भत्ता दिनुपर्छ (대법원 2020. 2. 27. 선고 2019다279283)।
- कम्पनीले मिति तोकिदियो भने त्यो दिन साँच्चै बिदा बस्नुहोस्। अस्पष्ट रूपमा काममा गएर काम गर्नुभयो भने पछि विवाद हुन्छ।
- काम छोड्दा अनुरोध प्रक्रियासँग सम्बन्ध नराखी हिसाब हुन्छ। बाँकी सबै बिदा भत्ताको रूपमा, काम छोडेको दिनदेखि 14 दिनभित्र पाउनु नियम हो।
- पहिलो अनुरोधको जवाफ दिनुभएन भने कम्पनीले मिति तोक्छ। बिदा लिन चाहेको दिन छ भने 10 दिनभित्र जवाफ दिनुहोस्।
- जुन 2027 देखि वार्षिक बिदालाई घण्टाको हिसाबले टुक्र्याएर प्रयोग गर्न दिने नियम र बिदा लिएको कारणले नराम्रो व्यवहार गर्न नपाइने नियम थपिन्छन् (2026-06-09 मा घोषणा भएको संशोधित ऐन)। त्यतिबेलासम्म अहिलेको नियम लागू हुन्छ।
धेरैले सोध्ने प्रश्न
प्र. कम्पनीले जुलाईमा कुनै कागज दिएन। डिसेम्बरमा बाँकी बिदा हराए पैसा पाइन्छ? उ. पाइन्छ। पहिलो अनुरोध भएन भने अनुरोध प्रक्रिया पूरा हुँदैन। हराएका दिन जति भत्ता माग गर्न सकिन्छ।
प्र. कम्पनीले अक्टोबरमा "नोभेम्बर 20 र 21 मा बिदा बस्नुहोस्" भनेर कागज दियो। तर त्यो दिन व्यस्त भएकोले काम गरेँ। उ. कम्पनीले त्यो दिन काम अह्रायो वा तपाईं काममा आउँदा केही नभनी स्वीकार गर्यो भने भत्ता माग गर्न सकिन्छ। त्यो दिन काम गरेको रेकर्ड (काममा आएको फोटो, कामको म्यासेज) राख्नुहोस्।
प्र. काममा आएको 8 महिना भयो, 5 दिन बिदा बाँकी छ। कहिलेसम्म प्रयोग गर्नुपर्छ? उ. काममा आएको 1 वर्ष पुग्ने दिनसम्म। कम्पनीले काममा आएको 9 औं महिनामा लिखित अनुरोध र 11 औं महिनासम्म मिति तोकेको सूचना दिएन भने प्रयोग नगरेका दिनको भत्ता पाइन्छ।
प्र. हाम्रो कम्पनीमा 4 जना कामदार छन्। उ. 5 जनाभन्दा कम कामदार भएको कार्यस्थलमा कानुनी वार्षिक बिदा हुँदैन। 근로계약서 मा वार्षिक बिदा लेखिएको छ भने त्यही सम्झौता अनुसार हुन्छ।
प्र. कम्पनीले भत्ताको सट्टा "अर्को वर्ष जोडेर प्रयोग गर" भन्छ। उ. कानुन अनुसार भत्ता दिनु नियम हो। तपाईं सहमत हुनुहुन्न भने भत्ता माग गर्न सकिन्छ। अर्को वर्षमा सार्ने सहमति गर्नुभयो भने दिन संख्या र अन्तिम मिति म्यासेजमा लेखेर राख्नुहोस्।
सहायता पाउने ठाउँ
| संस्था | फोन | विषय |
|---|---|---|
| 고용노동부 (श्रम मन्त्रालय) 고객상담센터 (ग्राहक परामर्श केन्द्र) | 1350 | बिदा हराउने, बिदा प्रयोग अनुरोध र भत्ताबारे सल्लाह |
| 외국인력상담센터 (विदेशी कामदार परामर्श केन्द्र) | 1577-0071 | 18 भाषामा श्रम सल्लाह |
| 외국인종합안내센터 (विदेशी नागरिक सूचना केन्द्र) | 1345 | 20 भाषा, 3 जना जोडिने फोन कलबाट दोभासे सेवा |
| 고용노동부 노동포털 (श्रम पोर्टल) | labor.moel.go.kr | वार्षिक बिदा हिसाब यन्त्र, तलब नदिएको उजुरी दर्ता |