연말정산 (वर्षान्त कर हिसाब) र कर फिर्ता
जनवरी–फेब्रुअरीमा 연말정산 (वर्षान्त कर हिसाब) गरेर बढी तिरेको कर फिर्ता पाउने तरिका र 19% एकल कर दर रोज्ने कुरा
छोटकरीमा
- विदेशीले पनि कोरियाली जस्तै 연말정산 (वर्षान्त कर हिसाब) गर्छन्। राष्ट्रियता र कोरियामा बसेको अवधिले फरक पार्दैन।
- कम्पनीले हरेक महिना पहिल्यै काटेको कर र वास्तविक करलाई तुलना गरिन्छ। बढी तिरेको भए फिर्ता पाइन्छ। कम तिरेको भए थप तिर्नुपर्छ।
- कागजात प्रायः जनवरीमा कम्पनीलाई बुझाइन्छ। नतिजा प्रायः फेब्रुअरीको तलबमा देखिन्छ।
- विदेशीले 19% एकल कर दर रोज्न सक्छन्। प्रगतिशील कर दर (आम्दानी बढे कर दर पनि बढ्ने तरिका) सँग तुलना गरेर फाइदा हुने तरिका रोज्नुहोस्।
- कर सम्बन्धी सल्लाहका लागि 국세청 (राष्ट्रिय कर कार्यालय) 126, अंग्रेजीमा सल्लाहका लागि 1588-0560 मा फोन गर्नुहोस्।
यो कसलाई लागू हुन्छ
- कोरियाली कम्पनीबाट तलब पाउने सबैलाई लागू हुन्छ। E-9 कामदारलाई पनि उस्तै हो।
- 12 月 होइन — 12 डिसेम्बर 31 मा कम्पनीमा काम गरिरहेको भए, त्यही कम्पनीले अर्को वर्षको जनवरी–फेब्रुअरीमा 연말정산 गर्छ।
- बीचमै कम्पनी छोडेमा, काम छोडेको महिनाको तलब दिँदा कम्पनीले हिसाब गर्छ।
- कोरिया छोडेर जाँदा, देश छोड्ने महिनाको तलब दिँदा कम्पनीले हिसाब गर्छ।
- एक वर्षमा दुईवटा कम्पनीमा काम गरेको भए, अहिलेको कम्पनीलाई अघिल्लो कम्पनीको 근로소득 원천징수영수증 (तलबबाट कर काटेको रसिद) बुझाउनुहोस्। दुवैलाई जोडेर हिसाब गरिन्छ।
प्रक्रिया
- जनवरीको बीचतिर 홈택스 (होमट्याक्स, www.hometax.go.kr) मा 연말정산 간소화 서비스 (वर्षान्त हिसाब सजिलो सेवा) खुल्छ।
- 홈택스 मा दर्ता गरेर लगइन गर्नुहोस्। 외국인등록번호 (विदेशी दर्ता नम्बर) बाट दर्ता गर्न सकिन्छ।
- सजिलो सेवाबाट उपचार खर्च, बीमा शुल्क, क्रेडिट कार्ड खर्च जस्ता कागजात डाउनलोड गर्नुहोस्।
- सजिलो सेवामा नदेखिने कागजातको लागि आफैं रसिद लिएर राख्नुहोस्।
- कम्पनीले तोकेको मितिभित्र कम्पनीलाई बुझाउनुहोस्। प्रायः जनवरीको अन्त्यदेखि फेब्रुअरीको सुरुसम्म हुन्छ।
- कम्पनीले हिसाब गरेर फेब्रुअरीको तलबमा मिलाउँछ। कम्पनी अनुसार मार्च–अप्रिल पनि हुन सक्छ।
- 원천징수영수증 (कर काटेको रसिद) लिएर सुरक्षित राख्नुहोस्।
19% एकल कर दर र प्रगतिशील कर दर
조세특례제한법 제18조의2 (कर विशेष छुट ऐन धारा 18-2) अनुसार विदेशी कामदारले 19% एकल कर दर रोज्न सक्छन्।
- यो कोरियामा पहिलो पटक काम सुरु गरेको वर्षदेखि 20 वर्ष भित्र लागू हुन्छ। पहिले 5 वर्ष थियो, अहिले बढाइएको छ।
- एकल कर दर रोजेमा, वर्षभरिको पूरा तलबलाई 19% ले गुणन गरेर कर हिसाब गरिन्छ।
- तर कर नलाग्ने आम्दानी, आम्दानी कट्टी, कर कट्टी, कर छुट कुनै पनि पाइँदैन। कम्पनीले तिरिदिने स्वास्थ्य बीमा शुल्क र रोजगार बीमा शुल्क पनि कर लाग्ने आम्दानीमा गनिन्छ।
- प्रगतिशील कर दर भनेको आम्दानी जति बढी, कर दर पनि त्यति बढ्ने तरिका हो। यसमा सबै कट्टी पाइन्छ।
- तलब धेरै र कट्टी थोरै भए एकल कर दर फाइदाजनक हुन सक्छ। तलब सामान्य र पालनपोषण गर्ने परिवार वा उपचार खर्चको कट्टी धेरै भए प्रायः प्रगतिशील कर दर फाइदाजनक हुन्छ।
- दुवै तरिकाले हिसाब गरेर फाइदा हुने तरिका रोज्नु राम्रो हुन्छ। 국세청 को अंग्रेजी वेबसाइटमा रहेको अंग्रेजी 연말정산 स्वचालित हिसाब सेवा प्रयोग गर्न सकिन्छ।
- एकल कर दर प्रयोग गर्न कम्पनीलाई आवेदन फारम बुझाउनुहोस्। आवेदन गर्ने तरिका र हरेक वर्ष फेरि रोज्न सकिन्छ कि सकिँदैन भन्ने कुरा कम्पनीको जिम्मेवार व्यक्ति वा 126 मा सोध्नुहोस्।
बासिन्दा र गैर-बासिन्दा
- 소득세법 (आयकर ऐन) अनुसार बासिन्दा भनेको कोरियामा ठेगाना भएको वा 183 दिन वा बढी बसोबास गरेको व्यक्ति हो।
- गैर-बासिन्दाले आफ्नो आधारभूत कट्टी, पेन्सन बीमा शुल्क कट्टी जस्ता केही कट्टी मात्र पाउँछन्। उपचार खर्च, शिक्षा खर्च, घर सम्बन्धी कट्टी प्रायः पाइँदैन।
- आफू बासिन्दा हो कि होइन भनेर थाहा पाउन गाह्रो भए 126 मा सोध्नुहोस्।
देश छोड्दा
- देश छोड्नुअघि कम्पनीलाई 연말정산 गरिदिन भन्नुहोस्।
- अन्तिम 급여명세서 (तलब विवरण पत्र) र 원천징수영수증 अवश्य लिनुहोस्।
- फिर्ता रकम पाउने बैंक खाता कम्पनीलाई सही रूपमा बताउनुहोस्।
- बैंक खाता तुरुन्तै बन्द नगर्नुहोस्। फिर्ता रकम ढिलो आउन सक्छ।
राष्ट्रिय पेन्सनको एकमुष्ट फिर्ता छुट्टै नियम हो
कर फिर्ता र राष्ट्रिय पेन्सनको 반환일시금 (एकमुष्ट फिर्ता रकम) फरक कुरा हुन्। दुवै जाँच गर्नुहोस्।
- नेपाली नागरिक राष्ट्रिय पेन्सन अनिवार्य रूपमा लागू नहुने देश (पारस्परिकता नियम) मा पर्छन्। त्यसैले प्रायः राष्ट्रिय पेन्सनमा दर्ता हुँदैनन्, शुल्क पनि तिर्दैनन्। तिरेको पैसा नभएकाले एकमुष्ट फिर्ता पनि हुँदैन। तलब विवरण पत्रमा राष्ट्रिय पेन्सन कट्टी देखिएमा कम्पनी र 국민연금공단 (राष्ट्रिय पेन्सन सेवा, 1355) मा सोध्नुहोस्।
- राष्ट्रिय पेन्सन साँच्चै तिरेका विदेशीलाई नियम अनुसार एकमुष्ट फिर्ता दिइँदैन, तर केही अपवाद छन्। पहिलो, आफ्नो देशको कानुनले कोरियाली नागरिकलाई पनि यस्तै रकम दिन्छ भने। दोस्रो, एकमुष्ट फिर्ता सम्बन्धी सामाजिक सुरक्षा सम्झौता छ भने। तेस्रो, E-8·E-9·H-2 भिसामा दर्ता भएको भए (국민연금법 제126조, राष्ट्रिय पेन्सन ऐन धारा 126)।
- अर्थात् E-9 मा राष्ट्रिय पेन्सन शुल्क तिरेको भए राष्ट्रियता जेसुकै भए पनि तेस्रो अपवाद अनुसार एकमुष्ट फिर्ता पाउन सकिन्छ। आफ्नो अवस्थामा लागू हुन्छ कि हुँदैन भनेर 국민연금공단 (1355) मा सोध्नुहोस्।
- माग गर्ने समय देश छोड्नुभन्दा 1 महिनाभित्र हो। 국민연금공단 को शाखा कार्यालयमा गएर एकमुष्ट फिर्ता माग फारम र विमानस्थलमा भुक्तानी आवेदन फारम बुझाउनुहोस्।
- इन्चोन विमानस्थलको टर्मिनल 1 मा देश छोड्ने दिन विदेशी मुद्रामा पाउन सकिन्छ। कोरियाली वन (원) मा दिइँदैन। शनिबार, आइतबार वा सार्वजनिक बिदाको दिन देश छोडेमा विमानस्थलमा पाइँदैन।
- विमानस्थलमा पैसा पाउन कम्पनीले देश छोड्ने दिनको अघिल्लो दिनसम्म काम छोडेको (सदस्यता समाप्त) सूचना दिनुपर्छ। कम्पनीलाई पहिल्यै अनुरोध गर्नुहोस्।
- देश छोडेपछि आफ्नै देशबाट माग गर्ने तरिका पनि छ। 1355 मा सोध्नुहोस्।
ध्यान दिनुपर्ने कुरा
- साँचो नभएको कट्टी माग गरेमा पछि थप कर र जरिवाना कर पनि तिर्नुपर्छ।
- कम्पनीले 연말정산 गरिदिएन भने अर्को वर्षको मेमा 종합소득세 신고 (कुल आयकर विवरण बुझाउने) गरेर आफैं गर्न सकिन्छ। 126 मा सोध्नुहोस्।
- 원천징수영수증 भिसा थप गर्दा वा E-7-4 आवेदन गर्दा पनि चाहिन्छ। हरेक वर्ष लिएर सुरक्षित राख्नुहोस्।
- दलाललाई पैसा दिएर कर फिर्ताको काम नसुम्पनुहोस्। 홈택스 र 126 नि:शुल्क छन्।
धेरै सोधिने प्रश्न
Q. कर फिर्ता पाउन छुट्टै आवेदन दिनुपर्छ? A. कम्पनीले 연말정산 गर्छ भने छुट्टै आवेदन दिनु पर्दैन। तर कट्टीका कागजात भने आफैंले कम्पनीलाई बुझाउनुपर्छ।
Q. कोरियाली भाषा नआए पनि गर्न सकिन्छ? A. 국세청 को अंग्रेजी वेबसाइटमा अंग्रेजी निर्देशिका पुस्तिका (Easy Guide) र स्वचालित हिसाब सेवा छ। अंग्रेजी सल्लाह फोन 1588-0560 पनि छ।
Q. थप कर तिर्नुपर्छ भनेर आयो। A. यसको अर्थ हरेक महिना काटेको कर वास्तविक करभन्दा कम थियो। फेब्रुअरीको तलबबाट काटिन्छ।
Q. एकल कर दर रोजेपछि पछि बदल्न सकिन्छ? A. रोज्ने तरिका र बदल्न सकिन्छ कि सकिँदैन भन्ने कुरा 126 वा कम्पनीको जिम्मेवार व्यक्तिलाई सोध्नुहोस्।
सहयोग पाउने ठाउँ
- 국세청 국세상담센터 (राष्ट्रिय कर सल्लाह केन्द्र) 126 (सोमबार–शुक्रबार 09:00~18:00)
- विदेशीका लागि अंग्रेजी कर सल्लाह 1588-0560
- 홈택스 www.hometax.go.kr, 국세청 को अंग्रेजी वेबसाइट
- 국민연금공단 1355
- 외국인종합안내센터 (विदेशी सहायता केन्द्र) 1345 (धेरै भाषामा)