'भोलिदेखि काममा नआउनू' — 30 दिन अगाडि सूचना नदिए 30 दिनको 통상임금 (नियमित ज्याला) पाइन्छ
अचानक काम निकालिएमा 해고예고수당 (काम निकाल्ने पूर्वसूचना भत्ता) माग्नुहोस्, र 사직서 (राजीनामा पत्र) मा सही नगर्नुहोस्।
एक नजरमा
- साहुले अचानक "भोलिदेखि काममा नआउनू" भन्नुभयो भने त्यो 해고 (काम निकाला) हो। काम निकाल्नु भन्दा 30 दिन अगाडि नै सूचना दिनुपर्छ।
- 30 दिन अगाडि सूचना दिइएन भने कम्तीमा 30 दिनको 통상임금 (नियमित ज्याला) — 해고예고수당 (काम निकाल्ने पूर्वसूचना भत्ता) पाउनु नियम हो (근로기준법 (श्रम मापदण्ड ऐन) धारा 26)।
- यो नियम 5 जनाभन्दा कम कामदार भएको कार्यस्थलमा पनि लागू हुन्छ। तर काम गरेको अवधि 3 महिनाभन्दा कम छ भने यो भत्ता पाइँदैन।
- 5 जना वा बढी कामदार भएको कार्यस्थलले काम निकाल्ने कारण र मिति लिखित रूपमा दिनुपर्छ। मुखले मात्र भनेर काम निकालेको मान्य हुँदैन (धारा 27)।
- 사직서 (राजीनामा पत्र) मा सही नगर्नुहोस्। सही गर्नुभयो भने "मैले आफैं काम छोडेको" भन्ने हुन्छ। भत्ता पनि, कार्यस्थल परिवर्तनको कारण पनि हराउन सक्छ।
कहिले लागू हुन्छ
- साहुले अचानक "अब काममा नआऊ", "भोलिदेखि काम छैन" भन्नुभएको अवस्थामा
- सम्झौताको अवधि बाँकी हुँदा कम्पनीले पहिले नै सम्झौता अन्त्य गर्ने भनेको अवस्थामा
- "कम्पनीको अवस्था गाह्रो छ", "तिम्रो काम हरायो" भन्दै निस्कन भनेको अवस्थामा
- छात्रावास (기숙사) बाट निस्कन भन्दै काम पनि छोड्न भनेको अवस्थामा
해고예고수당 नपाइने अवस्था (धारा 26 का बुँदाहरू) तीन वटा मात्र छन्।
- लगातार काम गरेको अवधि 3 महिनाभन्दा कम भएमा
- प्राकृतिक प्रकोप जस्ता टार्न नसकिने कारणले व्यवसाय चलाउन नसकिने भएमा
- कामदारले जानीजानी व्यवसायमा ठूलो बाधा पुर्याएमा वा सम्पत्तिमा क्षति पुर्याएमा, र त्यो 고용노동부 (श्रम मन्त्रालय) को नियमले तोकेको कारणमा पर्छ भने
आफू कुन अवस्थामा पर्छु थाहा भएन भने 1350 वा 1577-0071 मा सोध्न सक्नुहुन्छ।
कति पाइन्छ
해고예고수당 1 दिनको 통상임금 × 30 दिन ले हिसाब गरिन्छ। 통상임금 भनेको आधारभूत तलब (기본급) जस्तै हरेक महिना तोकिएको ज्याला हो। ओभरटाइम र रातको भत्ता यसमा जोडिँदैन।
2026 को न्यूनतम ज्याला (प्रति घण्टा 10,320원) मा दिनको 8 घण्टा काम गर्ने व्यक्तिको उदाहरण:
- 1 दिनको 통상임금: 10,320원 × 8 घण्टा = 82,560원
- 해고예고수당: 82,560원 × 30 दिन = 2,476,800원
तलब न्यूनतम ज्यालाभन्दा धेरै छ भने भत्ता पनि धेरै हुन्छ। कम्पनीले हिसाब गरेको रकम यसभन्दा कम छ भने हिसाबको आधार माग्न सक्नुहुन्छ।
해고예고수당 बाहेक, काम छोडेको दिनदेखि 14 दिनभित्र बाँकी ज्याला र 퇴직금 (अवकाश रकम) सबै पाउनु नियम हो (धारा 36)।
प्रक्रिया
- "मलाई काम निकालेको हो?" भनेर पक्का गर्नुहोस्। साहुलाई "मलाई काम निकालेको हो? कहिलेदेखि? कारण के हो?" भनेर सोध्नुहोस्। यो कुराकानी रेकर्ड गर्नुहोस्, वा SMS·카카오톡 (KakaoTalk) मा फेरि सोधेर जवाफ राख्नुहोस्। कोरियामा आफू सहभागी भएको कुराकानी रेकर्ड गर्न पाइन्छ।
- 사직서 वा 합의서 (सम्झौता पत्र) मा सही नगर्नुहोस्। "यो त औपचारिकता मात्र हो", "यो लेख्यौ भने मात्र तलब दिन्छु" भने पनि सही नगर्नुहोस्। राजीनामा पत्रसँग सम्बन्ध नभई ज्याला पाउनु नियम हो।
- लिखित सूचना माग्नुहोस्। 5 जना वा बढी कामदार भएको कार्यस्थल हो भने काम निकाल्ने कारण र मिति लेखिएको कागज माग्नुहोस्। नदिए पनि मागेको रेकर्ड आफैं प्रमाण बन्छ।
- 해고예고수당 माग्नुहोस्। SMS वा 카카오톡 मा "30 दिन अगाडि सूचना नदिई काम निकालिएकोले 해고예고수당 ○○○원 ○월 ○일 सम्म भुक्तानी गरिदिनुहोस्" भनेर पठाउनुहोस्।
- नदिए उजुरी (진정) दिनुहोस्। 노동포털 (श्रम पोर्टल, labor.moel.go.kr) मा अनलाइन वा कार्यस्थलको क्षेत्र हेर्ने 지방고용노동관서 (क्षेत्रीय श्रम कार्यालय) मा 임금체불 진정 (ज्याला नदिएको उजुरी) दिनुहोस्। 해고예고수당 नदिएको कुरामा पनि उजुरी दिन सकिन्छ। तरिकाको लागि "ज्याला नपाउँदा उजुरी गर्ने तरिका" लेख हेर्नुहोस्।
- काम निकाल्नु नै अन्यायपूर्ण छ भने 노동위원회 (श्रम आयोग) मा उपचार आवेदन (구제신청) दिनुहोस्। सधैं 5 जना वा बढी कामदार भएको कार्यस्थल हो र उचित कारण बिना काम निकालिएको हो भने काम निकालेको दिनदेखि 3 महिनाभित्र 지방노동위원회 (क्षेत्रीय श्रम आयोग) मा आवेदन दिन सकिन्छ (धारा 28)। अनलाइन आवेदन nlrc.go.kr मा दिन सकिन्छ। 3 महिना नाघेपछि आवेदन दिन सकिँदैन।
- 고용센터 (रोजगार केन्द्र) मा कार्यस्थल परिवर्तनको आवेदन दिनुहोस्। E-9 ले 근로계약서 (श्रम सम्झौता) सकिएको दिनदेखि 1 महिनाभित्र 고용센터 मा आवेदन दिनु नियम हो। भत्ताको विवाद नसकिउन्जेल नपर्खनुहोस्, पहिले आवेदन दिनुहोस्। विस्तृत प्रक्रियाको लागि "कार्यस्थल परिवर्तन – कारण, प्रक्रिया, पटक" लेख हेर्नुहोस्।
तयार गर्नुपर्ने कुरा
- काम निकालेको सूचनाको प्रमाण: रेकर्डिङ फाइल, SMS·카카오톡 को स्क्रिनसट, काम निकालेको सूचना पत्र (भए)
- सँगै सुनेका साथी कामदारको नाम र सम्पर्क नम्बर (साक्षी)
- 근로계약서 (표준근로계약서, मानक श्रम सम्झौता), 외국인등록증 (विदेशी दर्ता कार्ड)
- पछिल्लो 3 महिनाको 급여명세서 (तलब विवरण), बैंक खातामा पैसा आएको विवरण
- काममा आएको रेकर्ड: कामको तालिका, प्रवेश कार्डको रेकर्ड, आफ्नै नोट
ध्यान दिनुपर्ने कुरा
- "आफैं निस्किजाऊ" भन्दा त्यसै सामान बोकेर नजानुहोस्। भोलिपल्ट सधैं जस्तै काममा जानुहोस्, वा काममा आउन मिल्छ कि मिल्दैन SMS मा सोध्नुहोस्। केही नभनी काममा नगएमा कम्पनीले "बिना सूचना अनुपस्थिति·भागेको (무단결근·이탈)" भनेर दाबी गर्न सक्छ।
- 사직서 लेख्नुभयो भने आफ्नै इच्छाले काम छोडेको मानिन्छ। 해고예고수당 पाउन गाह्रो हुन्छ, र कार्यस्थल परिवर्तनमा "साहुको जिम्मेवारी" मान्न पनि गाह्रो हुन्छ।
- 5 जनाभन्दा कम कामदार भएको कार्यस्थल मा 해고예고수당 पाइन्छ, तर लिखित सूचनाको दायित्व (धारा 27) र 노동위원회 उपचार आवेदन (धारा 28) लागू हुँदैन। यस्तो बेला भत्ता र बाँकी ज्याला उजुरीमार्फत पाउनमा ध्यान दिनुहोस्।
- 30 दिन अगाडि सूचना दिए पनि काम निकाल्नु उचित भइहाल्दैन। सूचना दिनु र उचित कारण हुनु फरक-फरक कुरा हुन्।
- कार्यस्थल परिवर्तनको पटक: साहुले सम्झौता अन्त्य गरेको अवस्थामा 1 महिनाभित्र परिवर्तनको आवेदन दिन सकिन्छ। काम निकाल्नुको कारण ज्याला नदिनु·काम गर्ने सर्त उल्लङ्घन·कम्पनी बन्द वा अस्थायी बन्द जस्ता साहुको गल्ती हो भने "कामदारको जिम्मेवारी नभएको कारण" मानिएर पटक गन्तीमा नपर्न सक्छ। यो मान्ने कि नमान्ने 고용센터 ले निर्णय गर्छ, त्यसैले प्रमाण लिएर जानुहोस्।
- 해고예고수당 पनि ज्याला जस्तै 3 वर्ष नाघेपछि माग्न गाह्रो हुन्छ।
धेरै सोधिने प्रश्न
प्र. साहुले "सम्झौताको अवधि सकियो, निस्क" भन्नुहुन्छ। यो काम निकाला हो? उ. सम्झौतामा लेखिएको अन्तिम मितिमा सकिनु काम निकाला होइन, सम्झौताको अवधि समाप्त (계약 만료) हो। यस्तो बेला 해고예고수당 हुँदैन। तर अन्तिम मितिभन्दा अगाडि नै अन्त्य गर्नु काम निकाला हो। सम्झौतामा लेखिएको मिति हेर्नुहोस्। सम्झौता समाप्त भए पनि 1 महिनाभित्र कार्यस्थल परिवर्तनको आवेदन दिन सकिन्छ।
प्र. काम गरेको 2 महिना मात्र भयो। उ. लगातार काम गरेको अवधि 3 महिनाभन्दा कम छ भने 해고예고수당 पाइँदैन। तैपनि काम गरेको दिनसम्मको ज्याला 14 दिनभित्र सबै पाउनुपर्छ। 5 जना वा बढी कामदार भएको कार्यस्थल हो भने अन्यायपूर्ण बर्खास्तगीको उपचार आवेदन दिन सकिन्छ।
प्र. 30 दिनको भत्ता दिए जुनसुकै बेला काम निकाल्न मिल्छ? उ. मिल्दैन। भत्ता भनेको सूचना नदिएको बापतको पैसा हो। 5 जना वा बढी कामदार भएको कार्यस्थलमा काम निकाल्न छुट्टै उचित कारण हुनुपर्छ। कारण छैन भने 노동위원회 मा उपचार आवेदन दिन सकिन्छ।
प्र. साहुले "तिमीलाई निकालेको होइन, तिमी आफैं गएको हो" भन्नुहुन्छ। उ. त्यसैले प्रमाण महत्त्वपूर्ण छ। काम निकालेको सूचनाको रेकर्डिङ, म्यासेज, साक्षी भए काम निकाला भनेर मान्न सजिलो हुन्छ। 사직서 मा सही गर्नुभएको छैन भने झन् फाइदा हुन्छ।
प्र. काम निकालेको भोलिपल्ट नै घर (नेपाल) फर्कन मिल्छ? उ. देश छोड्नुभयो भने भत्ता माग्न र कार्यस्थल परिवर्तन दुवै गाह्रो हुन्छ। पहिले 1 महिनाभित्र 고용센터 मा परिवर्तनको आवेदन दिनुहोस्, र उजुरी 노동포털 मा अनलाइन गर्न सकिन्छ।
सहयोग पाउने ठाउँ
| संस्था | फोन·वेबसाइट | विषय |
|---|---|---|
| 외국인력상담센터 (विदेशी कामदार परामर्श केन्द्र) | 1577-0071 | काम निकाला·कार्यस्थल परिवर्तन परामर्श, 18 भाषा |
| 고용노동부 고객상담센터 (श्रम मन्त्रालय ग्राहक परामर्श केन्द्र) | 1350 | 해고예고수당·उजुरी परामर्श |
| 외국인종합안내센터 (विदेशी नागरिक सूचना केन्द्र) | 1345 | भिसा·देश छोड्ने बारे सोधपुछ, 20 भाषा |
| 고용노동부 노동포털 (श्रम मन्त्रालय श्रम पोर्टल) | labor.moel.go.kr | अनलाइन उजुरी (진정서) दर्ता |
| 노동위원회 (श्रम आयोग) | nlrc.go.kr | अन्यायपूर्ण बर्खास्तगी उपचार आवेदन (5 जना वा बढी, 3 महिनाभित्र) |
| 고용센터 (रोजगार केन्द्र) | नजिकको 고용센터 | कार्यस्थल परिवर्तन आवेदन (1 महिनाभित्र) |