पासपोर्ट·외국인등록증 (विदेशी दर्ता परिचयपत्र) खोस्नु गैरकानुनी हो

एक नजरमा

• मालिकले पासपोर्ट (여권) वा 외국인등록증 (विदेशी दर्ता परिचयपत्र) लैजानु गैरकानुनी हो।
• 출입국관리법 (आप्रवासन नियन्त्रण ऐन) धारा 33-3 उल्लङ्घन गरे 3 वर्षसम्म जेल वा 30,000,000원 सम्म जरिवाना हुन्छ।
• पासपोर्ट र 외국인등록증 आफैंले साथमा राख्नुपर्छ। कानुनमा साथमा राख्नुपर्ने कर्तव्य छ।
• कम्पनीले "हामी राखिदिन्छौं" भने पनि दिनु पर्दैन। दिन इन्कार गरेकोमा तपाईंलाई कुनै हानि गर्न पाइँदैन।
• उजुरी सम्बन्धित 출입국·외국인관서 (आप्रवासन·विदेशी कार्यालय), 1345, 고용센터 (रोजगार केन्द्र) मा गर्न सकिन्छ।

कहिले लागू हुन्छ

• काममा भर्ना हुँदा कम्पनीले पासपोर्ट लिएर तिजोरीमा राखेको अवस्था
• "भागिहाल्छ कि" भनेर परिचयपत्र राखिदिन्छौं भनेको अवस्था
• पैसा सापटी दिएर धितोको रूपमा पासपोर्ट लगेको अवस्था
• छात्रावासको व्यवस्थापक वा दलाल (ब्रोकर) ले पासपोर्ट राखेको अवस्था
• कम्पनीले बैंक पासबुक र छाप (도장) राखेको अवस्था पनि समस्या हो। तलब आफ्नै नामको खातामा सिधै लिनुपर्ने नियम हो।

कानुनले के निषेध गर्छ

출입국관리법 धारा 33-3 नं. 1 ले तलका काम निषेध गर्छ।

विदेशीको पासपोर्ट वा 외국인등록증 लाई रोजगारी सम्बन्धी सम्झौता वा ऋण तिर्ने कुरा सुनिश्चित गर्ने साधनको रूपमा लिने, वा त्यसरी दिन बाध्य पार्ने वा मिलाइदिने काम

• यो धारा पहिले 제33조의2 (धारा 33-2) थियो। अहिले 제33조의3 (धारा 33-3) हो। विषयवस्तु उही हो।
• उल्लङ्घन गरे 출입국관리법 धारा 94 नं. 19 अनुसार 3 वर्षसम्म जेल वा 30,000,000원 सम्म जरिवाना हुन्छ।
• "कामदारले आफैं मन्जुरी दिएको हो" भने पनि रोजगारी वा ऋणका कारण राखिएको हो भने त्यो गैरकानुनी हुन सक्छ।

प्रक्रिया (फिर्ता लिने)

1. पहिले मुखले माग्नुहोस्। "पासपोर्ट र 외국인등록증 फिर्ता दिनुहोस्" भनी नम्र तरिकाले भन्नुहोस्।
2. लेखेर प्रमाण राख्नुहोस्। मेसेज (문자) वा 카카오톡 (काकाओटक) बाट "○월 ○일 맡긴 여권과 외국인등록증을 돌려주시기 바랍니다" (○ महिना ○ गते राख्न दिएको पासपोर्ट र विदेशी दर्ता परिचयपत्र फिर्ता दिनुहोस्) भनी पठाउनुहोस्। जवाफ पनि नमेटी राख्नुहोस्।
3. प्रमाण बनाउनुहोस्।
   • राख्न दिएको कागज वा सम्झौतापत्रमा पासपोर्ट राखेको कुरा लेखिएको छ भने फोटो खिच्नुहोस्।
   • पासपोर्ट कम्पनीको तिजोरी वा कार्यालयमा भएको देख्न सक्नुहुन्छ भने फोटो खिच्नुहोस्।
   • कसले, कहिले, कहाँ लग्यो भन्ने कुरा मिति अनुसार लेखेर राख्नुहोस्।
   • तपाईंजस्तै अवस्थाका साथी छन् भने उनीहरूको नाम लेखेर राख्नुहोस्।
4. परामर्श फोन गर्नुहोस्। 1345 मा फोन गरे दोभाषे आउँछ। अवस्था बताएर सल्लाह लिनुहोस्।
5. उजुरी गर्नुहोस्। सम्बन्धित 출입국·외국인관서 मा उजुरी गर्नुहोस्। 고용센터 र 고용노동부 (श्रम मन्त्रालय) (1350) मा पनि जानकारी दिन सकिन्छ।
6. खतरा भए 112 मा फोन गर्नुहोस्। फिर्ता नदिई बाहिर जान नदिएमा त्यो थुनछेक (감금) हुन सक्छ।

परिचयपत्र नभए हुने समस्या

• तपाईं आफैंले सजाय पाउन सक्नुहुन्छ। 출입국관리법 धारा 27 ले पासपोर्ट वा 외국인등록증 सधैं साथमा राख्नुपर्छ भनेको छ। सरकारी कर्मचारीले देखाउन भन्दा नभएमा 100만원 सम्म जरिवाना हुन सक्छ।
• बैंक: खाता खोल्न, आफ्नो देशमा पैसा पठाउन, कार्ड बनाउन सकिँदैन।
• अस्पताल: स्वास्थ्य बीमाको योग्यता जाँच्न गाह्रो हुने भएकाले उपचार खर्च बढी तिर्नुपर्न सक्छ।
• मोबाइल फोन: नयाँ लाइन खोल्न वा नाम परिवर्तन गर्न सकिँदैन।
• प्रशासन: भिसा म्याद थप, कार्यस्थल परिवर्तन, बसोबास ठेगाना परिवर्तनको सूचना समयमा गर्न सकिँदैन।
• आपत्कालीन अवस्था: दुर्घटना भएमा वा बिरामी परेमा पहिचान पुष्टि गर्न ढिलो हुन्छ।

कार्यस्थल परिवर्तन गर्न सकिन्छ?

• पासपोर्ट·परिचयपत्र खोस्नु स्पष्ट गैरकानुनी काम हो। तर खोस्ने काम आफैं 고용노동부 को सूचना 「외국인근로자의 책임이 아닌 사업장변경 사유」 (विदेशी कामदारको दोष नभएको कार्यस्थल परिवर्तनको कारण) मा जस्ताको तस्तै लेखिएको छ कि छैन भन्ने कुरा जाँच्न आवश्यक छ। 고용센터 वा 1345 मा सोध्नुहोस्। (आधिकारिक पुष्टि आवश्यक)
• खोसाइसँगै तलब नदिएको, सम्झौता उल्लङ्घन, कुटपिट जस्ता अरू कारण छन् भने त्यही कारण देखाएर कार्यस्थल परिवर्तनको निवेदन दिन सकिन्छ। मालिकको दोषबाट भएको परिवर्तन गणनामा गनिँदैन।
• निवेदन श्रम सम्झौता सकिएको 1 महिनाभित्र 고용센터 मा दिनुपर्छ।

ध्यान दिनुपर्ने कुरा

• पासपोर्ट आफैंले राख्न दिनुहोस् भन्दै नदिनुहोस्। हराउला भन्ने चिन्ता छ भने आफैंले राख्नुहोस् र प्रतिलिपि तथा फोटो छुट्टै राख्नुहोस्।
• पासपोर्टको फोटो भएको पाना र 외국인등록증 को अगाडि-पछाडि फोटो खिचेर इमेलमा पठाइराख्नुभयो भने पुनः बनाउँदा सहयोग हुन्छ।
• दलालले "काम खोजिदिन्छु" भन्दै पासपोर्ट मागे नदिनुहोस्। यसरी मिलाइदिने काम पनि सजायको विषय हो।
• पासपोर्ट हराएमा आफ्नो देशको दूतावासमा, 외국인등록증 हराएमा 출입국·외국인관서 मा पुनः बनाउन निवेदन दिनुहोस्।
• कम्पनी छोड्दा पासपोर्ट, परिचयपत्र, बैंक पासबुक, छाप र 근로계약서 (श्रम सम्झौतापत्र) को प्रतिलिपि सबै लिएर निस्कनुहोस्।

धेरै सोधिने प्रश्न

Q. कम्पनीले "सुरक्षित तरिकाले राखिदिएको हो" भन्छ। A. कारण जे भए पनि रोजगारी वा ऋणका कारण जबरजस्ती राखेको हो भने त्यो गैरकानुनी हो। तपाईंले चाहनुहुन्न भने दिनुपर्ने कुनै कर्तव्य छैन।

Q. पहिले नै दिइसकें, तर फिर्ता दिँदैनन्। A. मेसेज पठाएर फिर्ता माग्नुहोस् र त्यो रेकर्ड राख्नुहोस्, अनि 1345 र सम्बन्धित 출입국·외국인관서 मा उजुरी गर्नुहोस्।

Q. उजुरी गरे मलाई नै हानि हुन्छ? A. गैरकानुनी काम गर्ने पक्ष मालिक हो। चिन्ता लाग्छ भने उजुरी गर्नुअघि 1345 वा 1577-0071 मा पहिले परामर्श लिनुहोस्।

Q. कम्पनीलाई प्रतिलिपि मात्र दिए हुन्छ? A. रोजगारी र बीमाको सूचना दिनका लागि प्रतिलिपि आवश्यक हुन सक्छ। प्रतिलिपि दिए हुन्छ, तर सक्कल आफैंले राखे पुग्छ।

सहयोग पाउने ठाउँ

• 외국인종합안내센터 (विदेशी एकीकृत सूचना केन्द्र) 1345 (धेरै भाषा)
• सम्बन्धित 출입국·외국인관서 (하이코리아 www.hikorea.go.kr मा खोज्नुहोस्)
• 고용노동부 ग्राहक परामर्श केन्द्र 1350, श्रम पोर्टल labor.moel.go.kr
• 외국인력상담센터 (विदेशी जनशक्ति परामर्श केन्द्र) 1577-0071 (नेपाली भाषा सहित 18 भाषा)
• आपत्कालीन अवस्था 112