मासिक भाडाको कोठा (원룸) खोज्ने तरिका

पहिले पैसाको बनावट बुझ्नुहोस्

• धरौटी (보증금): सम्झौता गर्दा घरधनीलाई राख्न दिने ठूलो रकम हो। घर छोड्दा फिर्ता पाउनुहुन्छ। धरौटी धेरै भए मासिक भाडा सस्तो हुन्छ।
• मासिक भाडा (월세): हरेक महिना तिर्ने घर भाडा हो। तिर्ने मिति सम्झौता पत्रमा लेखिएको हुन्छ।
• व्यवस्थापन शुल्क (관리비): सरसफाइ, बरन्डाको बत्ती, सुरक्षा गार्ड, इन्टरनेट जस्ता साझा खर्च हो। यो मासिक भाडाभन्दा छुट्टै हो।
• उपयोगिता बिल (공과금): आफूले प्रयोग गरेको बिजुली, ग्यास र पानीको बिल हो। कतै व्यवस्थापन शुल्कमै समावेश हुन्छ, कतै छुट्टै तिर्नुपर्छ।

सम्झौता गर्नुअघि सोध्नुहोस्: "व्यवस्थापन शुल्क कति हो र त्यसमा के-के पर्छ? बिजुली र ग्यास छुट्टै तिर्नुपर्छ?" कुनै घरको मासिक भाडा मात्र सस्तो हुन्छ तर व्यवस्थापन शुल्क धेरै महँगो हुन्छ। मासिक भाडा र व्यवस्थापन शुल्क जोडेको रकमले तुलना गर्नुहोस्।

रकम ठाउँ र भवनअनुसार धेरै फरक हुन्छ। 국토교통부 실거래가 공개시스템 (भूमि तथा यातायात मन्त्रालयको वास्तविक कारोबार मूल्य हेर्ने प्रणाली) (rt.molit.go.kr) मा त्यो इलाकामा भएका वास्तविक भाडा सम्झौताको रकम हेर्न सकिन्छ। माग गरेको मूल्य बजार मूल्यभन्दा धेरै फरक भए कारण सोध्नुहोस्।

घर खोज्ने तरिका

1. घरजग्गा एप — 직방 (Zigbang), 다방 (Dabang), 네이버부동산 (Naver Real Estate) जस्ता एपमा ठाउँ, धरौटी र मासिक भाडा छानेर हेर्नुहोस्। फोटो र सर्तहरू पहिले नै हेर्न सकिन्छ।
2. 당근 (पुराना सामान किनबेच गर्ने एप) मा घरजग्गाका पोस्ट — व्यक्तिहरूले राखेका पोस्ट धेरै हुन्छन्। कहिलेकाहीं सस्तो पनि पाइन्छ, तर अझ धेरै जाँच गर्नुपर्छ।
3. स्थानीय घरजग्गा दलाल कार्यालय (공인중개사무소) — एपमा नभएका घर पनि हुन्छन्। औद्योगिक क्षेत्र नजिकको कार्यालयमा आफैं गएर हेर्नुहोस्।
4. कम्पनीका साथी र आफ्नै देशका मानिस — त्यहाँ बसेर हेरेको मानिसको कुरा सबैभन्दा सही हुन्छ।

एप प्रयोग गर्दा ध्यान दिनुपर्ने कुरा छन्।

• सर्त धेरै राम्रो छ तर मूल्य सस्तो छ भने त्यो नक्कली घर विज्ञापन हुन सक्छ। गएर हेर्दा "त्यो घर गइसक्यो" भनेर अर्कै घर देखाउँछन्।
• सधैं आफैं गएर हेरेर मात्र सम्झौता गर्नुहोस्। फोटो मात्र हेरेर पैसा नपठाउनुहोस्।
• कार्यालयमा झुण्ड्याइएको दर्ता प्रमाणपत्र हेर्नुहोस्। सि·दो (प्रदेश/महानगर) को घरजग्गा पोर्टलमा कार्यालयको नाम खोजेर मान्यताप्राप्त दलाल हो कि होइन जाँच्नुहोस्।
• दलालको शुल्क (중개보수, 복비) को कानुनी सीमा छ। मासिक भाडाको लागि कारोबार रकम (मासिक भाडा × 100) + धरौटी ले हिसाब गरिन्छ। यो 5천만원 भन्दा कम भए (मासिक भाडा × 70) + धरौटी ले फेरि हिसाब गरेर सि·दो को नियम (조례) अनुसारको दरले गुणन गरिन्छ। दलाललाई दर तालिका देखाउन भन्नुहोस्।

घर हेर्दा जाँच्नुपर्ने कुरा

• पानी राम्रोसँग आउँछ कि आउँदैन, तातो पानी आउँछ कि आउँदैन
• ढुसी, पानी चुहिएको दाग, झ्याल र ताल्चा
• तताउने तरिका (सहरी ग्यास बोइलर हो कि बिजुली)। जाडोमा घर तताउने खर्च धेरै फरक हुन्छ।
• आवाज छेक्ने क्षमता, कीरा, कम्पनीसम्म जान लाग्ने समय
• पहिले नै भएका बिग्रेका ठाउँको फोटो खिचेर राख्नुहोस्। घर छोड्दा "तपाईंले बिगार्नुभयो" भन्ने आरोप नलागोस् भनेर।

सम्झौता गर्दा चाहिने कागजात

• 외국인등록증 (विदेशी दर्ता कार्ड) (अझै छैन भने राहदानी)
• राहदानी
• सम्झौताको अग्रिम रकम (प्रायः धरौटीको केही भाग)। बैंक ट्रान्सफरबाट पठाउनुहोस्।
• कुनै घरधनीले 재직증명서 (काम गरिरहेको प्रमाणपत्र) वा 근로계약서 (श्रम सम्झौता पत्र) माग्छन्। कम्पनीलाई पहिले नै अनुरोध गरेर राख्नुहोस्।
• छाप (도장) नभए पनि हुन्छ। हस्ताक्षरले पुग्छ।

सम्झौताको प्रक्रिया

1. घर हेरेर निर्णय गर्नुहोस्।
2. 등기부등본 जाँच्नुहोस्। 대법원 인터넷등기소 (सर्वोच्च अदालतको अनलाइन दर्ता कार्यालय) (www.iros.go.kr) मा ठेगाना मात्र हालेर जोसुकैले हेर्न सक्छ। हेर्न मात्र 700원, कागज निकाल्न 1,000원 लाग्छ। 갑구 (स्वामित्व भाग) मा मालिकको नाम र 압류·가압류 (सम्पत्ति रोक्का) छ कि छैन हेर्नुहोस्। 을구 (ऋण भाग) मा 근저당권 (घर धितो राखेर लिएको ऋण) को रकम हेर्नुहोस्।
3. सम्झौता पत्रमा भएको घरधनी र 등기부 मा भएको मालिक एउटै मानिस हो कि होइन जाँच्नुहोस्। परिचयपत्र आफैं हेर्नुहोस्। घरधनीको सट्टा अरू कोही (प्रतिनिधि) आयो भने अख्तियारनामा (위임장) र घरधनीको छाप प्रमाणपत्र (인감증명서) माग्नुहोस्।
4. सम्झौता पत्र लेख्नुहोस्। नबुझेको शब्द त्यहीं सोध्नुहोस्। दलाललाई सजिलो भाषामा फेरि बुझाइदिन भन्न सक्नुहुन्छ। अनुवाद एप प्रयोग गर्नुहोस्, वा कोरियाली भाषा राम्रो जान्ने विश्वासिलो मानिससँग जानुहोस्।
5. पैसा घरधनीकै आफ्नै नाममा भएको खातामा पठाउनुहोस्। दलाल वा अरू कसैको खातामा नपठाउनुहोस्।
6. सम्झौता पत्रको सक्कल प्रति र रसिद लिनुहोस्, फोटो पनि खिचेर राख्नुहोस्।
7. घर सरेपछि सूचना दिनुहोस्।

सम्झौता पत्रमा अवश्य हेर्नुपर्ने कुरा

• 임대인 (घरधनी) को नाम र ठेगाना — 등기부 मा भएको मालिकसँग मिल्छ कि मिल्दैन
• 임차인 (तपाईं) को नाम, विदेशी दर्ता नम्बर (외국인등록번호)
• ठेगाना र भवन नम्बर·कोठा नम्बर (동·호수) — 등기부 सँग ठ्याक्कै मिल्नुपर्छ। फरक भए धरौटीको सुरक्षा नपाउन सक्नुहुन्छ।
• धरौटी, मासिक भाडा, तिर्ने मिति, व्यवस्थापन शुल्कको रकम र त्यसमा पर्ने कुरा
• सम्झौताको अवधि (सुरु मिति र अन्तिम मिति)
• मर्मतको जिम्मेवारी — बोइलर वा पानीको धारा बिग्रिए कसले बनाउने
• विशेष सर्त (특약사항) — सुनेका वाचाहरू यहाँ लेखिदिन भन्नुहोस्। मुखले मात्र गरेको वाचाको प्रमाण हुँदैन।

घर सरेको 15 दिनभित्र गर्नुपर्ने काम

1. बसोबास ठेगाना परिवर्तन सूचना (체류지 변경 신고) — घर सरेको दिनदेखि 15 दिनभित्र आफ्नो क्षेत्रको 출입국·외국인관서 (अध्यागमन तथा विदेशी कार्यालय), सि·गुन·गु कार्यालय (시·군·구청) वा उप·म्यन·दोङ 주민센터 (वडा कार्यालय) मा सूचना दिनुहोस्। शुल्क लाग्दैन। 하이코리아 (HiKorea, अध्यागमन अनलाइन सेवा) मा अनलाइन पनि गर्न सकिन्छ। नगरे 100만원 सम्मको जरिवाना लाग्न सक्छ।
2. विदेशीका लागि यही सूचनाले कोरियालीको सराइ सूचना (전입신고) को काम गर्छ (출입국관리법 제88조의2제2항)। घर हातमा पाएर यो सूचना पूरा गरेपछि भोलिपल्ट राति 0 बजेदेखि 대항력 पाउनुहुन्छ। 대항력 भनेको घरधनी फेरिए पनि नयाँ घरधनीसँग धरौटी माग्न सक्ने शक्ति हो। तर 대항력 पाउनुअघि नै 근저당 दर्ता भइसकेको थियो भने, लिलामी (경매) हुँदा यो शक्ति हराउँछ र पूरै धरौटी फिर्ता नपाउन सक्नुहुन्छ।
3. 확정일자 — सम्झौता पत्रमा सरकारी मिति छाप लगाउनु हो। घर भएको ठाउँको उप·म्यन कार्यालय, दोङ 주민센터, सि·गुन·गु शाखा कार्यालय, जिल्ला अदालत र दर्ता कार्यालय, वा नोटरी (공증인) बाट लिन सकिन्छ। शुल्क 600원 हो। 대항력 र 확정일자 दुवै भए, घर लिलामीमा गयो भने तपाईंभन्दा पछि बनेको 근저당 वा अरू ऋणभन्दा पहिले धरौटी पाउन सक्नुहुन्छ। तर 등기부 मा पहिले नै भएको 근저당 भन्दा सामान्यतया पछि मात्र पाउनुहुन्छ। धरौटी सानो भए त्यसमध्ये केही रकम 근저당 भन्दा पनि पहिले पाउने व्यवस्था (최우선변제) पनि छ। तपाईं यसमा पर्नुहुन्छ कि हुँदैन भनेर 대한법률구조공단 (कोरिया कानुनी सहायता निगम) 132 मा सोध्नुहोस्।
4. घर भाडा सम्झौता सूचना (전월세 신고) — धरौटी 6천만원 भन्दा बढी वा मासिक भाडा 30만원 भन्दा बढी भए सम्झौता गरेको दिनदेखि 30 दिनभित्र सूचना दिनुपर्छ। गुन (군, ग्रामीण जिल्ला) क्षेत्रमा भने ग्योङ्गी प्रदेश (경기도) र महानगर (광역시) भित्रका गुन मात्र यसमा पर्छन्। 주민센터 वा 부동산거래관리시스템 (घरजग्गा कारोबार व्यवस्थापन प्रणाली) (rtms.molit.go.kr) मा गर्न सकिन्छ। सम्झौता पत्र सँगै बुझाए 확정일자 आफैं दिइन्छ। सूचना नदिए 100만원 सम्मको जरिवाना (과태료) लाग्न सक्छ।

छात्रावासबाट निस्कँदा

• निस्कनुअघि मालिकलाई पहिले नै भन्नुहोस् र लिखित रूपमा मिलाउनुहोस्। कहिलेदेखि छात्रावास प्रयोग गर्नुहुन्न भनेर लेख्नुहोस्।
• बस्ने-खाने खर्च तलबबाट काटिँदै थियो भने कहिलेदेखि काट्न रोकिन्छ भनेर जाँच्नुहोस्। बस्ने-खाने खर्च तलबबाट पहिले नै काट्न कामदारको मातृभाषामा लेखिएको लिखित सहमति चाहिन्छ (हरेक वर्ष फेरि सहमति)। निस्केपछि पनि काटिइरह्यो भने 급여명세서 (तलब विवरण पत्र) लिएर 1350 मा सोध्नुहोस्।
• व्यवस्थापन शुल्क र उपयोगिता बिल पनि जोडेर हिसाब गरेर मात्र निर्णय गर्नुहोस्।

सम्झौताको अवधि र बीचमै सम्झौता तोड्ने

• प्रायः 1 वर्ष वा 2 वर्षको सम्झौता गरिन्छ। अवधि तोकिएको छैन वा 2 वर्षभन्दा छोटो तोकिएको छ भने 2 वर्ष मानिन्छ। भाडावालले भने छोटो अवधि नै दाबी गर्न पनि सक्छ।
• सम्झौता अवधिको बीचमा आफूखुसी निस्कन मिल्दैन। घरधनीसँग सहमति गर्नुपर्छ। अर्को भाडावाल नपाउन्जेल मासिक भाडा तिर्ने वा दलालको शुल्क तिर्ने सर्तमा सहमति गर्ने चलन धेरै छ। सहमति भएको कुरा म्यासेज वा लिखित रूपमा राख्नुहोस्।
• सम्झौता सक्न चाहनुहुन्छ भने सम्झौता सकिनुभन्दा 2 महिना अगाडिसम्म घरधनीलाई भन्नु नियम हो। नभने सम्झौता त्यसै जारी रहन सक्छ।

धरौटी ठगीबाट बच्ने तरिका

• 등기부등본 आफैं निकाल्नुहोस्। सम्झौता गर्ने दिन फेरि जाँच्नुहोस्।
• 근저당 धेरै भएको घर नलिनुहोस्। घरको मूल्यको तुलनामा ऋण धेरै भए लिलामी हुँदा धरौटी नपाउन सक्नुहुन्छ।
• नक्कली घरधनी बाट सावधान रहनुहोस्। परिचयपत्रको अनुहार र 등기부 को नाम मिल्नुपर्छ।
• दोहोरो सम्झौता (이중계약) बाट सावधान रहनुहोस्। यो मालिक नभएको मानिसले एउटै घर धेरै जनालाई भाडामा दिने ठगी हो।
• सम्झौता गर्नुअघि नै ठूलो रकम पठाउन भन्यो भने अस्वीकार गर्नुहोस्। "आज नपठाए अरूलाई दिन्छु" भन्ने कुरा दबाब दिने सामान्य ठगी तरिका हो।
• नगद नदिनुहोस्, बैंक ट्रान्सफर बाट पठाएर रेकर्ड राख्नुहोस्।
• सम्झौता गर्नुअघि राष्ट्रिय कर·स्थानीय कर चुक्ता प्रमाणपत्र (국세·지방세 완납증명서) देखाउन भन्न सक्नुहुन्छ।

धेरैले सोध्ने प्रश्न

प्र. 외국인등록증 अझै छैन, सम्झौता गर्न सकिन्छ? उ. राहदानीले सम्झौता गर्ने अवस्था पनि हुन्छ। विदेशी दर्ता अझै गर्नुभएको छैन भने, दर्ता गर्दा यही घरको ठेगाना बसोबास ठेगानाको रूपमा लेख्नुभयो भने त्यो दर्ताले सराइ सूचना (전입신고) को काम गर्छ (출입국관리법 제88조의2제2항)। अर्कै ठेगानामा दर्ता गरिसकेर कार्ड पर्खिरहनुभएको छ भने, कार्ड नआउन्जेल बसोबास ठेगाना परिवर्तन सूचना दिन सकिँदैन, त्यसैले धरौटीको सुरक्षा ढिलो हुन सक्छ। हतार छैन भने कार्ड आएपछि सम्झौता गर्नु सुरक्षित हुन्छ।

प्र. धरौटी सानो छ भने 확정일자 नलिए पनि हुन्छ? उ. रकम सानो भए पनि लिनु राम्रो हो। 600원 मात्र लाग्छ।

प्र. घरधनीले सम्झौता पत्र नलेखी त्यसै बस्नु भन्छ। उ. सम्झौता पत्र बिना बस्नुभयो भने धरौटी र अवधि केही पनि प्रमाणित गर्न सकिँदैन। सधैं सम्झौता पत्र लेख्नुहोस्।

प्र. साथीको नाममा सम्झौता गर्न मिल्छ? उ. सिफारिस गरिँदैन। वास्तवमा बस्ने मानिस र सम्झौता गर्ने मानिस फरक भए धरौटीको सुरक्षा पाउन गाह्रो हुन्छ।

प्र. सम्झौता पत्र पढ्न सक्दिनँ। उ. हस्ताक्षर गर्नुअघि अनुवाद एपले जाँच्नुहोस्। कोरियाली भाषा राम्रो जान्ने विश्वासिलो मानिस (कम्पनीका साथी आदि) लाई देखाउनु पनि राम्रो हो। दलाललाई नबुझेको कुरा फेरि बुझाइदिन भन्नुहोस्। 1345 बसोबास र दैनिक जीवनसम्बन्धी परामर्श दिने ठाउँ हो। घरधनीसँगको सम्झौतामा अनुवाद गरिदिन्छ कि दिँदैन भन्ने कुरा आधिकारिक जानकारीमा छैन, त्यसैले पहिले 1345 मा सोध्नुहोस्।

सहयोग पाउने ठाउँ

• 외국인종합안내센터 (विदेशी सूचना केन्द्र) 1345 (बसोबास ठेगाना परिवर्तन सूचना लगायत बसोबास र दैनिक जीवनसम्बन्धी परामर्श, धेरै भाषामा। नेपाली भाषा: सोमबारदेखि शुक्रबार 09:00~18:00, शनिबार·आइतबार·सार्वजनिक बिदामा बन्द, फोन शुल्क लाग्छ)
• 하이코리아 www.hikorea.go.kr (बसोबास ठेगाना परिवर्तन सूचना)
• 국토교통부 실거래가 공개시스템 rt.molit.go.kr
• 대법원 인터넷등기소 www.iros.go.kr
• 대한법률구조공단 132 (सम्झौता विवादमा निःशुल्क परामर्श)
• 고용노동부 (श्रम मन्त्रालय) ग्राहक परामर्श 1350 (बस्ने-खाने खर्च कट्टी समस्या)